شهمردان بن أبى الخير رازى

141

روضة المنجمين ( فارسى )

نظير درجهء آفتاب بر افق مشرق نهى و نشان كنى جاى « 1 » مرى را و هم آن را بر افق مغرب نهى آنچ ميان هردو ، نشان يا بى قوس شب بوذ و تا تمامى تيرست و شصت قوس روز . و بوجهى ديگر ، جز ( ء ) شمس بر افق مشرق نه و مرى را نشان كن پس ديگر باره درجه روز دوّم جز ( ء ) شمس بر خطّ مشرق نه و بنگر تا چند گذشته از درجهء دى روز تا امروز ، آن تعديل نهار بوذ . اگر جز ( ء ) شمس اندر داخل مدار حمل افتاذه بوذ اين تعديل بر نوذ افزاى و اگر خارج بوذ از نوذ نقصان كن آنچ برآيذ يا بماند نصف قوس نهار بوذ ، اين نصف قوس النهار را مضاعف كن ، تا قوس النهار باشذ و تا تمامى تيرست و شصت قوس شب ، و چون قوس روز بر پانزده قسمت كنى ساعات نهار بوذ و قوس شب همچنين . باب هشتم : درجات متّفق بدرازى روز ( 125 ) آن جزء كى خواهى بر خطّ وسط سما نه و بر جايگاه او نشان كن و عنكبوت بگردان تا كذام جزء بر آن [ علامت ] افتذ كى آن هردو جزء را درازى روز و شب چند يكديگر بوذ و همچنين شظيه « 2 » ستارهء ثابته بر وسط سما نه و بنگر تا كذام درجه با او بر آن خطّ افتاذه است هردو بيكجاى دور كنند و هم ازين طريق شظيه آن ستاره بر افق مشرق نه و بنگر تا كذام درجه از بروج بر آن مقنطرات است « 3 » كى با آن درجه طلوع كند . باب نهم : اجزاء ساعات معوّج درجهء آفتاب بر خطّ مشرق نه و مرى را نشان كن پس نظير جزء آفتاب كى بر مغرب بوذ فروذ آر تا بر يك ساعت نهى از ساعات معوّج و بنگر از ميان هردو نشان تا چندست اجزا [ ى ] ساعات معوّج از فلك [ مستقيم ] چندانى بوذ .

--> ( 1 ) . نسخه اساس « حالى » . ( 2 ) . نسخه اساس « شطنه » . ( 3 ) . نسخه اساس « مقنطره‌ات برست » .