شهمردان بن أبى الخير رازى

پيشگفتار مصحح 17

روضة المنجمين ( فارسى )

پيشگفتار مصحّح روضة المنجمين كتابى است دربارهء علم احكام نجوم كه در سال 466 هجرى به زبان فارسى تأليف شده است . اين كتاب را روضة النجوم و روضة المنجم نيز ناميده‌اند و از نظر محتوى مانند ساير كتابهاى احكام نجومى است كه مؤلفين از روى كتابهاى همديگر رونويس مىكرده‌اند . شهمردان رازى در مقدمهء كتاب بدون آنكه ادعائى بكند مىگويد : كتاب تأليف كردن كار من نيست و چنين مىنويسد : « . . . وجهى ديگر ندانستم جز اين كتاب را آغاز كردن اندر علم نجوم ، هرچند كه نه صناعت من است » « 1 » و در صفحهء 2 مىنويسد : « از همه طرفه‌تر آنست كى چون كتابى بپارسى كنند گويند از بهر آن بدين عبارت نهاديم تا آنكس كى تازى نداند بىبهره نماند پس سخنهاى همى گويند درى ويژه مطلق كى از تازى دشخوارتر است و اگر بسخنهاى متداول گويد دانستن آسان‌تر بود » . از اين عبارت شهمردان دانسته مىشود كه پيش از وى كتابهائى در علم نجوم به دست شعوبيان ايرانى به زبان فارسى سره نوشته مىشده كه اكنون در دست نيست و اين كتابها در چه تاريخى و به دست چه كسانى تأليف شده ، روشن نيست كه از روى آن كتابها بتوان زمان فارسىنويسى را تا حدودى تعيين كرد .

--> ( 1 ) . كتاب حاضر ، ص 2 .