على اكبر دهخدا

1375

امثال و حكم ( فارسى )

اشاره : گر تو نه‌اى يار بگو يار كو * جز تو در اين دايره ديار كو . خواجو . نظير : خودش است و دو گوشهاش . ما بالدار شفر . ما بالدار دعوى . ما بالدار دبى ما بها عريب . ما بها نافخ ضرمة . جنبنده‌اى نيست . متنفسى نيست . ما بها دبيح . كدخدا موش و گربه كدبانو . ليس كل ما يعلم يقال . همه دانسته نگويند . ليس كل محتمل واقعا . نظير : گمانها همه راست مشمر ز دور . ليس لسلطان العلم زوال . على عليه السلام . لَيْسَ لِلْإِنْسانِ إِلَّا ما سَعى . قرآن كريم . سورهء 53 . آيهء 4 . اقتباس : باز آمد او به هوش اندر دعا * ليس للانسان الا ما سعى . مولوى . قدر همت باشد آن جهد و دعا * ليس للانسان الا ما سعى . مولوى . چون بكرد آن كار مزدش هست لا * ليس للانسان الا ما سعى . مولوى . نيست انسان را جز آنچه در آن سعى نمود * اين چنين گفت خدامان بهمايون دفتر پس تو چون رنج نبردى ز كه ميخواهى گنج * پس تو چون سنگ نكندى ز كه ميجوئى زر . ملك الشعراء بهار . چو گفتت ليس للانسان الا ما سعى خالق * بيفكن دانهء امروز تا زان بدروى فردا . مولوى . قبله از دل ساخت آمد در دعا * ليس للانسان الا ما سعى . مولوى . هست در تنزيل بر تصديق اين معنى دليل * آيت ان ليس للانسان الا ما سعى . عبد الواسع جبلى . نظير : نابرده رنج گنج ميسر نمىشود * مزد آن گرفت جان برادر كه كار كرد . و رجوع به : از تو حركت . . . ، شود . ليس للمؤمن ان يذل نفسه . حديث . ليس من مات فاستراح به ميت انما الميت ميت الاحياء . از عناوين مثنوى . ليس وراء عبادان قريه . آنسوتر عبادان ديهى نيست . تمثل : صدر عمار و مجد عبادان * قرية من وراء عبادان . كمال اسمعيل . بر فراز همت او نيست جاى * نيست آنسوتر ز عبادان دهى . منوچهرى . ليس هذا اول قارورة كسرت فى الاسلام . نظير : نه اين بدعت من آوردم بعالم . سعدى . بسر من نو نشده است . لِيَقْضِيَ اللَّهُ أَمْراً كانَ مَفْعُولًا . قرآن كريم . سورهء 8 . آيهء 46 . و آيهء 43 . ليك اميدوار بايد بود كه پس از مرگ تو هزار ارزد ( خانه‌اى را كه چون تو همسايه است * ده درم سيم كم عيار ارزد . . . ) سعدى . ليك فرق است اين حسن تا آن حسن هر دو گر يك نام دارد در سخن . . . ) مولوى .