الزمخشري
198
مقدمة الأدب ( فارسى )
7 كاسهء پُر [ أَرْهَقَ ] أَرْهَقَهُ عُسْرًا برسانيد او را دشوارى [ أَزْلَقَ ] أَزْلَقَهُ بلغزانيد او را [ أَشْرَقَ ] أَشْرَقَتِ الشَّمْسُ روشن شد آفتاب 5 بتافت 6 أَضاءتْ و أَشْرَقَ الوَجْهُ روشن شد روى 7 بتافت روى [ أَشْفَقَ ] أَشْفَقَ مِنْهُ بترسيد ازو 6 خافَ و أَشْفَقَ عَلَيْهِ مهربانى كرد بر وى و هي الشَّفَقَةُ مهربانى و هو الشَّفِيقُ مهربان [ أَصْدَقَ ] أَصْدَقَهَا كابين داد زن را و هو الصَّدَاقُ [ الصِّدَاقُ ] معا كابين 6 المهر و الصُّدُقَةُ [ الصَّدُقَةُ ] معا مترادف [ أَطْبَقَ ] أَطْبَقَ الغَيْمُ السَّمَاءَ بپوشانيد ابر آسمان را و أَطْبَقَتْ عليه الحُمَّى هميشه شد بر وى تب 5 پيوسته شد بر وى تب كه نرود و حُمًّى مُطْبِقَةٌ تب هميشه 5 تب پيوسته 6 دَائِمَةٌ 5 و أَطْبَقُوا عَلَيْهِ كِرد آمدند به دو [ أَطْرَقَ ] أَطْرَقَ سر فرو كرد 5 سر در پيش افكند 6 رمى ببَصَرِه الأَرْضَ [ أَطْلَقَ ] أَطْلَقَ الأَسِيرَ رها كرد اسير را 7 آزاد كرد اسير را و هو الطَّلِيقُ رها كرده 7 آزاد كرده و أَطْلَقَ له مالًا بدادش مال [ أَعْتَقَ ] أَعْتَقَ العَبْدَ آزاد كرد بنده را [ أَعْرَقَ ] أَعْرَقَ بعراق رسيد 5 بعراق شد و مجاور شد [ أَعْنَقَ ] أَعْنَقَ الفَرَسُ بدويد اسب 6 عَدَا 7 سخت بدويد اسب 6 الإِعْنَاق فراخ رفتن ستور بالنون لا بالتاء [ أَغْرَقَ ] أَغْرَقَهُ فى الماء فرو بُردش در آب 5 غرقه كردش در آب و أَغْرَقَ فى الأَمْرِ از حد كذشت در كار [ أَغْلَقَ ] أَغْلَقَ البَابَ ببست در را [ أَقْلَقَ ] أَقْلَقَهُ بىآرام كردش [ أَلْحَقَ ] أَلْحَقَ بِهِ در رسيد بوى و أَلْحَقَ بِهِ غَيْرَهُ در رسانيد بوى ديكرى را [ أَلْزَقَ ] أَلْزَقَهُ بِهِ بچفسانيد او را با وى 5 بدوسانيدش بوى و أَلْصَقَهُ مترادف [ أَمْلَقَ ] أَمْلَقَ درويش شد [ أَنْطَقَ ] أَنْطَقَهُ بسخن آورد او را [ أَنْفَقَ ] أَنْفَقَ مَالَهُ عَلَى عِيَالِهِ نفقه كرد مالش را بر فرزندانش 6 أَنْفده 7 خرج كرد مالش را بر عيالش و هي النَّفَقَةُ ( ف ) 6 خَرْج و النَّفَقَاتُ جمع ك [ أَدْرَكَ ] أَدْرَكَ الغُلَامُ و الثِّمَارُ برسيد بچه و ميوه 5 بالغ شد كودك و برسيد ميوه و أَدْرَكْتُ الهَارِبَ در يافتم كريخته را [ أَشْرَكَ ] أَشْرَكَهُ فى الأَمْرِ همباز كرد او را در كار 5 انباز كردش در كار و أَشْرَكَ باللَّهِ شرك كرد بخداى 5 انباز كفت خدايرا و هو الشِّرْكُ ( ف ) 5 انبازى [ أَضْحَكَ ] أَضْحَكَهُ بخندانيدش 6 بخنده آورد او را [ أَمْسَكَ ] أَمْسَكَ الشَّىْءَ بازداشت چيز را و أَمْسَكَ عن الشَّىْءِ بازاسْتاد از چيزى 7 دست بازداشت از چيزى و أَمْسَكَ عَلَيْهِ زَوْجَهُ بداشت زن خود را [ أَمْلَكَ ] أَمْلَكَهُ خَطِيبَةً زن داد او را 6 زوَّجه اياها و كُنَّا فى الإِمْلَاكِ بوديم در عروسى [ أَهْلَكَ ] أَهْلَكَهُ هلاك كردش ل [ أَبْخَلَ ] أَبْخَلَهُ بخيل كردش 7 بخيل يافتش [ أَبْدَلَ ] أَبْدَلَهُ دَرَاهِمَ بدل كرد او را سيم و هو البَدَلُ ( ف ) و البَدِيلُ مترادف [ أَبْطَلَ ] أَبْطَلَ الشَّىْءَ باطل كرد چيز را و أَبْطَلَ الرَّجُلُ كار باطل كرد مرد 5 أي جاءَ بامرٍ بَاطِلٍ 6 باطل كفت ، المُبْطِل خلاف المُحِقّ [ أَبْقَلَ ] أَبْقَلَ المَوْضِعُ باكياه شد جاى 5 تره زار شد جاى ، كياهناك 6 و بَلَدٌ بَاقِلٌ و هي من النوادر [ أَثْقَلَ ] أَثْقَلَهُ الحِمْلُ كرانى كرد بر وى بار [ أَجْذَلَ ] أَجْذَلَهُ شاد كرد او را 7 شادمان كردش [ أَجْزَلَ ] أَجْزَلَ لَهُ العَطَاءَ بزرك كرد از براى وى عطا را 5 تمام داد او را عطا 7 بسيار كرد او را عطا [ أَجْعَلَ ] أَجْعَلَتِ الكَلْبَةُ و الهِرَّةُ كشن خواست سك ماده و كربه 6 [ أَجْفَلَ ] أَجْفَلَ القَوْمُ اسْرعوا فى الهَزِيمَةِ و مِنْهُ الجَفَلى و الأَجْفَلى الدَّعْوَةُ العَامّة [ أَجْمَلَ ] أَجْمَلَ الحِسَابَ سر جمله كرد حساب را 5 حاصلش بيان كرد و هي الجُمْلَةُ ( ف )