الزمخشري
176
مقدمة الأدب ( فارسى )
النفسَ فى العَدْو ضَبْحًا [ طَرَحَ ] طَرَحَهُ بيفكند او را و طَرَحَ بِهِ مترادف طَرْحًا [ طَمَحَ ] و طَمَحَ بِبَصَرِهِ إِلَى الشَّيْءِ بنكرست به چشم خود سوى چيز 5 برداشته شد بينائى او به چيزى ، بلند نكريست به چيزى 6 بنكريست به چيز طَمْحًا و هو طَامِحُ الطَّرْفِ نكرنده 5 برداشته چشم 7 پيوسته نكرنده و طَمَحَ بِهِ الفَرَسُ ببُرد او را اسب 5 اسبش برُبُود طَمَاحًا [ فَتَحَ ] فَتَحَ البَابَ بكشاد در را و فَتَحَ على الإِمَامِ حرف داد امام را 7 بكشاد خوندن بر امام فَتْحًا [ فَسَحَ ] فَسَحَ له في المَجْلِسِ فراخى كرد او را در نشيمن 6 فراخى كرد او را در انجمن فَسْحًا و فَسُحَ المَكَانُ فراخى شد جاى فُسْحَةً و فَسَاحَةً و هو فَسِيحٌ فراخ [ فَضَحَ ] فَضَحَهُ رسوا كردش 7 رسواى كردش فَضْحًا و فَضِيحَةً [ قَبَحَ ] قَبَحَ اللَّهُ الكَافِرَ براند خداى كافر را از رحمتش 5 از نيكى دور كرد خداى كافر را 6 طرَده من الرَّحْمَة أي ابْعده قَبْحًا و هو مِنَ الْمَقْبُوحِينَ از راندكان از رحمت خداى 5 از كريختكان 6 من المَلْعُونين [ قَدَحَ ] قَدَحَ النَّارَ آتش زد 5 بيفكند آتش را از آتشزنه قَدْحًا و قَدَحَ فِيهِ طعنه زد در وى 6 عيَّره و أَنِفَ و اسْتنكَفَ قَدْحًا [ كَبَحَ ] كَبَحَ الفَرَسَ باللِّجَامِ بكشيد اسب را بلكام كَبْحًا [ كَدَحَ ] كَدَحَ كار كرد 5 جهل كرد و رنج ديد 6 كسَب العَمَل كَدْحًا [ كَشَحَ ] كَشَحَ نابديد آورد خشم او كَشْحًا 6 و الكَاشِحُ العدوّ الذّى اذا فرَّ ولَّاك كَشْحَه أو طَوَى كَشْحَه على العداوةِ [ كَلَحَ ] كَلَحَ وَجْهُهُ ترش شد روى وى 6 عبَس كُلُوحًا 5 و كَلْحًا [ لَفَحَ ] لَفَحَهُ الحرُّ بسوزانيد او را كرما لَفْحًا [ لَمَحَ ] لَمَحَهُ نكرست بوى و لَمَحَ إِلَيْهِ مترادف لَمْحًا [ مَتَحَ ] مَتَحَ الماءَ من البِئْرِ بكشاد آب را از چاه 6 نزَع مَتْحًا [ مَدَحَ ] مَدَحَهُ بستود او را مَدْحًا و هي المِدْحَةُ ستودن 7 ستايش و المَدِيحُ مترادف و المَدِيحَةُ مترادف و المَدَائِحُ جمع 6 و المَدْحُ مترادف [ مَزَحَ ] مَزَحَ مَزاح كرد 6 سخِر مَزْحًا و مُزَاحًا و مُزَاحَةً [ مَسَحَ ] مَسَحَ بِرَأْسِهِ مسح كرد سرش را 6 مسَّه باليد مَسْحًا و مَسَحَ الأَرْضَ پَيْمود زمين را 6 مِساحت كرد زمين را مِسَاحَةً [ نَزَحَ ] نَزَحَ بكشيد آب را نَزْحًا و نَزَحَ دور شد نُزُوحًا [ نَصَحَ ] نَصَحَهُ نصيحت كرد او را و نَصَحَ لَهُ مترادف نُصْحًا و نُصُوحًا و نَصَاحَةً و نَصَاحِيَةً و هي النَّصِيحَةُ پَند و تَوْبَةٌ نَصُوحٌ توبهء راست 5 توبهء خالص و نَصَحَ الثَّوْبَ بدوخت جامه را نَصْحًا و نِصَاحًا و هو المِنْصَحُ سوزن 6 إِبْرَة و النِّصَاحُ رشته 6 غَزْل 6 و منه رَجُلٌ نَاصِحُ الجَيْبِ تَقِيُّ القلب [ نَضَحَ ] نَضَحَ عَنْهُ دفع كرد از وى بازداشت از وى نَضْحًا [ نَفَحَ ] نَفَحَ المِسْكُ بوى داد مشك نَفْحًا خ [ رَسَخَ ] رَسَخَ فى العِلْمِ استوار شد در دانش 5 ثابت شد در علم 6 قَوِيَ رُسُوخًا 6 رَسَخَ الشَّىْءُ ثبت فى مكانه و منه رَسَخَ العِلمُ فى قَلْبِهِ و فُلَانٌ رَاسِخٌ فى العلم [ سَلَخَ ] سَلَخَ الشاةَ پوست باز كرد از كوسفند 5 پوست كند كوسپند را و هي المَسْلُوخَةُ پوست باز كرده كوسفند 5 پوست كنده ، الشاة بلا رأس و لا