الزمخشري
132
مقدمة الأدب ( فارسى )
و طَرَقَ الحَصَى فال زد بسنكريزه و طَرَقَ الفَرَسُ جماع كرد اسب طَرْقًا [ طَلَقَ ] طَلَقَتِ المَرْأَةُ زن هِشْته شد 7 طلاق شد زن و طَلُقَتْ مترادف تَطْلُقُ طَلَاقًا و هي الطَّالِقُ زن هشته طلاق داده [ عَمَقَ ] عَمَقَ المَكَانُ ژَرْف شد جاى 5 دور فرو شد جاى و عَمُقَ مترادف يَعْمُقُ عُمْقًا و عَمَاقَةً و هو عَمِيقٌ ژَرْف 7 نشيب [ غَبَقَ ] غَبَقَهُ الغَبُوقَ شرابِ شبانكاه دادش 5 شراب شام داد او را غَبْقًا [ فَرَقَ ] فَرَقَ بَيْنَ الشَّيْئَيْن جدا كرد ميان دو چيز فَرْقًا و فُرْقَانًا [ مَرَقَ ] مَرَقَ السَّهْمُ من الرَمِيَّةِ تير از نشانه كُذر كرد 7 بكذشت تير از نشانه و مَرَقَ الرَّجُلُ مِنَ الطَّاعَةِ بيرون شد مرد از طاعت مَرْقًا و مُرُوقًا و هم المَارِقَةُ خارجيان [ نَسَقَ ] نَسَقَ اللَّآلِىَ برشته كرد مرواريد را نَسْقًا و هو النَّسَقُ برشته باز كرده 7 مرواريد با رشته [ نَفَقَ ] نَفَقَتِ الدَّابَّةُ بمرد ستور 5 ماتت نُفُوقًا و نَفَقَ المَتَاعُ خريدار يافت متاع 5 روان شد متاع 7 روان شد آخريان نَفَاقًا ك [ بَرَكَ ] بَرَكَ البَعيرُ بخفت اشتر بُرُوكًا [ تَرَكَ ] تَرَكَهُ رها كردش تَرْكًا و مَتْرَكًا [ دَلَكَ ] و دَلَكَ الخُفَّ عَلَى الأَرْضِ بماليد موزه را بر زمين و دَلَكَ فى الحَمَّامِ بالدَّلُوكِ بماليد در كرمابه بسنكپاى دَلْكًا و دَلَكَتِ الشَّمْسُ فرو شد آفتاب 5 غابت ، رجعَتْ او زَالَتْ دُلُوكًا [ سَلَكَ ] سَلَكَ الطَّرِيقَ سپرد راه را سُلُوكًا و سَلَكَ الخَيْطَ فِى الْإِبَرةِ دركشيد رشته را در سوزن سَلْكًا و هو السِّلْكُ رشتهء سوزن 7 رشته [ سَمَكَ ] سَمَكَ بلند شد سَمْكًا و سُمُوكًا [ عَرَكَ ] عَرَكَ أُذُنَهُ بماليد كوشش را عَرْكاً [ عَلَكَ ] عَلَكَ الفَرَسُ اللِّجَامَ بخاييد اسب لكام را عَلْكًا [ فَرَكَ ] فَرَكَ السُّنْبُلَ بماليد خوشهء كندم را و فَرَكَ المَنِىَّ مِنَ الثَّوْبِ بماليد منى را از جامه فَرْكًا [ نَسَكَ ] نَسَكَ لِلَّهِ قربان كرد از بهر خداى نَسْكًا [ نُسْكاً ] معا و هي النَّسِيكَةُ قربانى ل [ أَكَلَ ] أَكَلَ بخورد أَكْلًا و هي الأُكْلَةُ لُقْمَه [ أَمَلَ ] أَمَلَ مِنْهُ كَذَا اميد داشت از وى فلان چيز أَمْلًا و هو الأَمَلُ امِيدْ و الآمَالُ جمع [ بَذَلَ ] بَذَلَ لَهُ المَالَ بداد بوى مال را بَذْلًا [ بزل ] بَزَلَ الجَمَلُ نه ساله شد اشتر بُزُولًا و جَمَلٌ بَازِلٌ اشتر نه ساله و نَاقَةٌ بَازِلٌ اشتر مادهء نه سال 5 اشتر ماده بنه سال درامده [ بَقَلَ ] بَقَلَ وَجْهُ الغُلَامِ موى براوَرد روى غلام 5 ريش براوَرد روى غلام بُقُولًا [ بَطَلَ ] بَطَلَ الشَّىْءُ باطل شد چيزى بُطُولًا و بُطْلَانًا [ حَصَلَ ] حَصَلَ عَلَيْهِ باقى ماند بر وى حُصُولًا و هو الحَاصِلُ باقى 7 باقىمانده و المَحْصُولُ مترادف [ خَذَلَ ] خَذَلَهُ رها كردش 5 تركه خِذْلَانًا [ دَخَلَ ] دَخَلَ الدَّارَ و فى الدَّارِ درامد خانه را دَخَلَ عَلَى امْرَأَتِهِ درامد بر زنش و دَخَلَ على فُلَانٍ و إِلَى فُلَانٍ در آمد بفلان كسى دُخُولًا و مَدْخَلًا و هي الدِّخْلَةُ اندرون كار و الدَّخِيلُ دوست پنهان 5 مترادف و الدُّخَلَاءُ جمع و دَاخِلُ الدَّارِ اندرون خانه [ ذَبَلَ ] ذَبَلَ البَقْلُ پژمُرْده شد تَرَّه 7 پژمرده تره ذُبُولًا [ رَفَلَ ] رَفَلَ فى ثَوْبِهِ بخراميد در جامهء وى 7 يا خرامان رفت در جامهء وى رَفْلًا و رُفُولًا [ رَكَلَ ] رَكَلَ الدَّابَّةَ بإِحْدَى رِجْلَيْهِ بزد ستور