أبو علي سينا

2

رگشناسى يا رساله در نبض ( فارسى )

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ رسالهء نبضيهء شيخ الرئيس عليه الرحمة « 1 » سپاس مر آفريدگار را . - و ستايش مرو را ، « 2 » و درود بر پيغامبر گزيده ( محمد ) و اهل بيت - و ياران او « 3 » ( صلوات اللّه عليهم اجمعين اوّل ) ( - كذا ) فرمان ( خداوند ملك عادل سيد منصور مظفّر ) عضد الدّين « 4 » علاء الدولة ، و قاهر الامة - و تاج الملة ، ابو جعفر حسام امير المؤمنين ، كرّم اللّه مثواه - و برّد مضجعه « 5 » به من آمد كه اندر باب دانش رگ ، كتابى ( ب ) كن جامع كه همه اصلها - اندر وى بود - بتفصيل « 6 » ، پس فرمان را

--> ( 1 ) - رسالهء نبض - آ . ( 2 ) - مر او را - آ . ( 3 ) - وى - ب - ج . ( 4 ) - عضد الدوله - ب - ج . ( 5 ) - جملهء « كرّم اللّه مثواه - و برّد مضجعه » در نسخهء ( آ ) بلا ترديد بقلم ناسخ افزوده شده است ، چه در سه چهار سطر بعد مصنف ( ابن سينا ) ملك مذكور در متن را بجملهء « اميدوارم كه بدولت چنين خداوند توفيق و يارى يابم » دعا مىكند و معلوم است كه اين دعا براى پادشاه زنده بوده ، و از اينجا و از اينكه فرمان پادشاهى كه در گذشته قابل امتثال نيست دانسته مىشود - كه كلمهء « عضد الدوله » در نسخهء ( ج ) و ( ب ) تصحيف ( عضد الدين ) است چنان كه در نسخه ( آ ) آمده ، - على الخصوص كه بشهادت كتب تاريخ و تراجم در آن عصر به اين اسم كسى جز عضد الدوله ديلمى معروف نبوده - و او نيز يكى دو سال بعد از ولادت مصنف وفات كرده بوده است بنا بر اين چگونه ممكن است كه عضد الدّولة بكودك دو ساله ( كه بعدها دانشمند و مصنف خواهد شد ) فرمان ساختن تصنيف صادر كند يا مصنفى بگفتهء سلطان دورهء پيش از خود كتاب بسازد . ( 6 ) - بتفسير - ج .