سؤال از سيد درين روزها از تمامى هندوستان ، چه ممالك مغربيه و شماليه و چه اوده و چه پنجاب و چه بنگاله و چه سند و چه حيدرآباد دكن صداى نيچر نيچر [ 1 ] به گوش مىرسد و در هر بلده و قصبه ، معدودى چند ملقب به نيچرى يافت مىشوند و چنان ظاهر مىشود كه اين فرقه هميشه در ازدياد و افزونى است خصوصاً در مسلمانان و از اكثرى [ 2 ] از اين گروه پرسيدم كه حقيقت نيچر چيست ؟ و اين طريقه از چه وقت ظاهر شده است ؟ و آيا اين جمعيت نيچريه [ 3 ] بدين مسلك جديد در اصلاح مدنيت مىكوشند ، و يا آنكه ايشانرا مقصد ديگريست ، و آيا اين طريقه منافى دين است ، و يا آنكه به هيچ‌وجه مخالفتى با دين ندارد ، و چه نسبت است درميان آثار اين طريقه و آثار مطلق دين در مدنيت و هيأت اجتماعيه [ 4 ] ، و اين طايفه اگر قديم بوده است پس چرا تاكنون در عالم منتشر نگرديده است ، و اگر جديد است چه اثرى بر وجود ايشان مترتب خواهد شد ؟ و [ اگرچه اين سؤال از بسيارى پرسيده آمد ] لكن هيچ‌يك از ايشان جواب شافى و كافى از اين سؤالات من ندادند و لهذا ملتمسم [ 5 ] كه آن جناب حقيقت نيچر و نيچرى را مفصلًا از براى بنده بيان فرمايند . محمد و اصل مدرس رياضى مدرسه اعزه حيدرآباد دكن ( 19 محرم 1298 هجرى نبوى )

--> [ 1 ] طبيعت . Nature , Nature : [ 2 ] . اكثرى : بسيارى ؛ بيشتر . [ 3 ] . جمعيت نيچرى و نيچريه را دربرابر Naturalists يا طبيعت‌پرستان و طبيعت‌گرايان به كار برده است . [ 4 ] . هيأت اجتماعيه : Society : جامعه . [ 5 ] . ملتمسم : خواستارم ؛ التماس دارم .