864 م ) « كتاب خطب على ( ع ) » از او است ( 1 ) . 13 - ابو اسحق ابراهيم بن محمد بن سعيد ثقفى كوفى ( فوت 283 ه . ق 896 م ) در مطالب گذشته به « كتاب الغارات » وى اشاره كرديم و آثار مورد توجه او از اين قرار است : كتاب « رسائل على » ، كتاب « كلام على ( ع ) فى الشورى » و كتاب « الخطب المعربات » . ظاهرا وى بسيارى از خطبه‌ها و نامه‌هاى امام ( ع ) را در آثار ديگر خويش نقل كرده است ، از قبيل : كتاب « السقيفة » ، كتاب « مقتل عثمان » ، كتاب « بيعة امير المؤمنين » ، كتاب « الجمل » ، كتاب « الحكمين » ، كتاب « النهروان » و كتاب « مقتل امير المؤمنين » . شيخ طوسى فرمايد : از تمام اين كتابها از طريق احمد بن عبدون به اسناد او تا ثقفى آگاه گشتيم ( 2 ) . 14 - ابو جعفر محمد بن جرير بن رستم طبرى يكى از معاصرين ابن جرير طبرى مورخ معروف از او است : كتاب « المسترشد » در امامت ، كتاب « الرواة عن اهل البيت » كه در اين دو كتاب خطبه‌ها ، و نامه‌هاى امام ( ع ) را گرد آورده است ( 3 ) . 15 - ابو جعفر محمد بن يعقوب كلينى ( فوت 328 ه . ق 939 م ) كتاب « كافى » و « رسائل الائمه » از او است ( 4 ) و راجع به كتاب « كافى » اشاراتى داشتيم . 16 - ابو احمد عبد العزيز بن يحيى بن احمد بن عيسى جلودى ازدى بصرى ( فوت 332 ه . ق 941 م ) كتابهاى زير از آثار وى مى باشد : كتاب « الجمل » ، كتاب « الصفين » ، كتاب « الحكمين » ، كتاب « الغارات » ، كتاب « الخوارج » ، كتاب « حروب على ( ع ) » ، كتاب « خطب على ( ع ) » ، كتاب « شعر على ( ع ) » ، كتاب « رسائل على ( ع ) » ، كتاب « مواعظ على ( ع ) » ، كتاب « ذكر كلام على ( ع ) فى الملاحم » ، كتاب « قول على ( ع ) فى الشورى » ، كتاب « ما كان بين على ( ع ) و عثمان من الكلام » ، كتاب « قضاء على ( ع ) » ، كتاب « الدعاء عن على ( ع ) » و كتاب « الادب عن على ( ع ) » ( 5 ) .

--> ( 1 ) منهج المقال ( ورقهء 189 ب ) و فهرست كتابخانهء ملى . ( 2 ) فهرست شيخ طوسى ( ص 16 ) ، معجم الادباء ياقوت ( 1 232 ) ، منهج المقال ( ورقهء 12 ب ) و منهاج نهج البلاغه تأليف استاد سبط الحسن هنسوى هندى ( ص 21 ) . ( 3 ) منهج المقال ( ورقهء 296 الف ) لسان الميزان ( 5 103 ) و فهرست كتابخانهء ملى تهران ( 138 ) . ( 4 ) منهج المقال ( ورقهء 339 الف ) و فهرست كتابخانهء عمومى تهران ( 138 ) . ( 5 ) رجال نجاشى ( ص 167 ) ، فهرست ابن النديم ( ص 167 ) ، نقد الايضاح ( ص 183 ) و منهج المقال ( ورقه 188 ب ) .