زانكه عاشق در دم نقد است هست * لاجرم از كفر و از ايمان برست « 1 » * * * كفر و ايمان هر دو چون دربان اوست * اوست مغز وكفر ودينِ او دو پوست ملّت عشق از همه دينها جداست * عاشقان را مذهب وملت خداست « 2 » وسيّد مرتضى در كتاب « تبصره » به اين مضمون فرموده كه : صوفيان مىگويند كه : ما واصليم به حق ، و نماز و روزه وزكات و حج و احكام ديگر مقرّر شده كه سالك بدان مشغول شود ، وتهذيب اخلاق حاصل نمايد ، واو را معرفت حاصل گردد ، يعنى به حق رسد ، و چون و اصل شد تكليف از وى برخاست ، و هيچ از شرايع دين بر او واجب نيست ، هرچه او كند نيكو كند ، وطى مادر و خواهر و دختر و پسر وشرب خمر و مال مردم بر وى حلال باشد ، و كسى را بر وى اعتراض نبود ، و اگر ديگرى با او مباشرت كند مباح باشد ، و اگر يكى از اين واصلان را شهوت حركت كند وخواهد كه با و اصل ديگر كه به مرتبهء كمال معرفت رسيده مباشرت نمايد ، و آن و اصل كامل ابا ومضايقه كند ، از درجهء كمال بيفتد ، و از دايرهء اعتبار خارج گردد ، بلكه كافر شود . و اگر كودكى يا زنى كه در مرتبهء نقص باشد ، كامل واصلى به ايشان دخول كند ، ايشان به مرتبهء عاليهء ولايت و كمال معرفت رسند ، بىآنكه

--> ( 1 ) مثنوى : 4 / 87 ( با اندكى اختلاف ) ( 2 ) مثنوى : 2 / 46