سيد محمد عارف موسوى نژاد
33
سى و پنج عالم ( از عالمان تأثيرگذار افغانستان در سده اخير ) ( فارسى )
خدمات علمى و فرهنگى 1 . آيت اللّه افشار پس از بازگشت به كابل ، مجدانه براى خدمت به اسلام و تشيع در اين شهر كمر همت بست ، با سعى و تلاش بى نظير ، اقدام به ساخت مدرسهء علميه و حسينيه اى به نام مهديه در منطقهء شهر نو كابل « قلعه فتح اللّه خان » نمود . مدرسهء علميه در يك هزار متر زير بنا ، با 12 حجره و اطاقهاى بزرگ و مَدرَسهاى متعدد ساخته شد . حسينيه در زمينى به وسعت يكهزار و پانصد متر مربع در دو قسمت تابستانى و زمستانى در دو طبقه بنا نهاده شد . در كنار اين مدرسه و حسينيه كتابخانهء مجهزى براى مطالعهء طلاب و ساير علاقه مندان تأسيس گرديد . 2 . در كنار اين مدرسه براى برگزارى جلسات ، نماز جماعت ، قرائت قرآن ، بيان احكام و برگزارى مجلس ختم و عزادارى و فاتحه خوانى زنانه ، يك سالن مجهز و مجلل ايجاد كرد . 3 . از اقدامات ديگر آن عالم فرهيخته ، ساخت يك واحد غسالخانهء مردانه و زنانه با كاشىكارى و آب گرم و سرد براى تغسيل اموات بود ، اين كار قبل از اين در منازل انجام مىشد كه بسيار ناخوشايند بود ، اما شهيد افشار ، با ساخت اين بناى خيريه و استخدام غسّالههايى با حقوق كافى و نيز نظارت افراد بر آنها براى انجام دادن درست غسل ، حنوط و كفن ميت از خدمات ارزشمند ايشان است . 3 . وى به همراه برادرش مرحوم شيخ على افشار كلاسهاى بيان احكام را داير نمودند ، در اين كلاسها به ابتدايى ترين مسائل تا بحثهايى چون ازدواج و ارث پرداخته مىشد ، اين كلاسها در شرايطى داير شد كه مبانى تشيع بر اثر فشارها و جو خفقان و تقيه داشت به فراموشى سپرده مىشد كه شهيد افشار و يارانش ، اين شعله را روشن نگهداشته و بر شعاعش افزودند . 4 . مرحوم افشار با توان علمى كه داشت اقدام به برگزارى مجالس مناظره نمود ، در اين جلسات ، مباحث كلامى و عقيدتى عميقى مطرح مىشد ، اين امر و نيز