[ توصيف صحن كاظمين ] من رفتم حمام ، بيرون آمدم ، چاى صرف شد به حرم مشرف شدم . جاى همگى خالى بود . صحن را حاجى معتمد الدوله « 1 » كوبيده و از نو ساخته ، خيلى خوب شده ، حجرات انداخته ، بيست تاق نما در بيست تاق نما و پشت تمام تاق نماها حجره است ، به وضع مدرسه تورى است و همه‌اش كاشى است . خيلى بنا عالى است . در هاى آن را خيلى بهتر از در صحن حضرت عبدالعظيم درست نموده‌اند . در ، حضرت عبدالعظيم سر در ندارد و اين درها سردر دارد و قريب چهل هزار تومان تمام مىشود و توسط حاجى عبدالهادى ساخته مىشود ، مثلًا ، بيست زرع پى را پائين برده‌اند بعد بنا گذاشته‌اند ، هنوز تمام نشده كار مىكنند . در ، مسجد سنى ها را [ 33 ] كه از پشت سر است گرفته‌اند ، از گوشه يك در كوچكى درست كرده‌اند به جهت مسجد سنى ها ، ولى سه در ديگر ، بهتر از در ، صحن حضرت عبد العظيم است . هزاره هاى طاق نما ها سنگ است و از آنجا به بالا كاشى است و پشت بام « 2 » هم طاق نما دارد ولى مثل پايين حجره ندارد . ايوان دو طرف هم ، هريك يازده درگاه دارد و دو طرف ديگر ، يك طرف كه پشت سر است مسجد سنى ها است و طرف مشرق هم ايوان ندارد . ضريح دو در ، به نقره دارد از هر طرفى كه ايوان دارد . در اين راه ها ، ليره را خوب بر مى دارند ولى انپريال « 3 » و اشرفى ضرر دارد . [ روشن كردن رواق با شمع ] روز سه شنبه 14 [ محرم ] : [ در ] كاظمين ، صبح رفتيم به ديدن ميرزا حسين كه مى رفتند به سامره بعد رفتيم بغداد به جهت آن‌كه پول‌هايمان را در كرمانشاه به ميرزا سيد على داديم كه به جهت

--> ( 1 ) . معتمد الدوله فرهاد ميرزا ، عموى ناصر الدين شاه ، از رجال دانشمند و از حكام با كفايت قاجار است و تأليفات متعددى دارد از قبيل : كتاب « زنبيل ، مقتل قمقام ، جام جم ، از خدمات دينى برجسته او است كه در سال 1298 ه بقعه مباركه كاظمين را تعمير كردومناره ها را مطلا نمودو بناى صحن شريف را تجديد كرد . دايرة المعارف تشيع ، ذيل مدخل ( 2 ) . اصل : پشتيبان ( 3 ) . واحد پول روسيه بوده است . دهخدا ، ذيل واژه .