5 - سفرنامه عتبات عاليات - 1365 قمرى آيت الله حاج شيخ حيدرعلى صلواتى شرح چگونگى مسافرتش را كه از روز شنبه هشتم ماه صفر 1365 قمرى ازمسير قم آغازشده و از اهواز وخرمشهر وسپس بصره و از آنجا و با قطار به كربلاى معلى رهسپار مىشود را به صورت نثرو نظم بيان كرده است . ب - ويژگيهاى سفرنامه ها آن چنان كه در تعريف سفرنامه آمده است ، سفرنامه ، نوعى گزارش است كه نويسنده درقالب آن مشاهدات خود را از اوضاع شهرها ياسرزمين‌هايى كه بدان مسافرت كرده است شرح مىدهد و اطلاعاتى از بناهاى تاريخى ، مساجد ، كتابخانه ها ، بازارها ، بزرگان ، آداب و رسوم ملى و مذهبى مردم ، موقعيت جغرافيايى ، جمعيت ، آب و هوا ، زبان اهالى ، مناطقى كه بازديد نموده است در اختيار خواننده مى گذارد . درنتيجه ، سفرنامه ها گنجينه اى از اطلاعات هستند كه از طريق آنها گاه مىتوان به واقعيت‌هايى از وضع اجتماعى ، سياسى ، اقتصادى ادوارى از تاريخ مردم يا منطقه‌اى پى برد كه دست يا بى به آنها از طريق كتب تاريخى ميسر نيست . فلذا باتوجه به اهميت موضوع ، برخى از اطلاعات سودمند مندرج در سفرنامه‌هاى اين مجموعه را به طور اجمال درمعرض ديدخوانندگان عزيز قرارداده تا اهميت مطالب اين مجموعه مشخص گردد : 1 - مسير عبور زائران به عتبات عاليات براساس گزارش هاى برخى از سفرنامه نويسان اين مجموعه ، زائران ايرانى براى رسيدن به عتبات بيشتر به صورت گروهى و با كاروان به عتبات مسافرت مىكرده اند . اين كاروان‌ها ، معمولًا از نظر انتخاب زمان ، دو نكته را در نظر داشتند . يك فصل سرما ، و ديگرى برداشت محصولات . بنابراين نوع سفرها بيشتر در پاييز بود كه هواى عراق ، آرام‌تر بوده و در ايران كار كشاورزى كمتر