عن الحياض التي بين مكة و المدينة تردها السباع و تلغ فيها الكلاب و يغتسل فيها الجنب ، أ يتوضأ منها ؟ قال : و كم قدر الماء ؟ قلت : إلى نصف الساق ، و إلى الركبة ، و أقل . قال : توضأ . « 1 » سؤال 50 [ مترتّب بودن ثواب بر نماز باطل ترتّب ثواب بر غسلى كه نيّت آن صحيح نبوده است ، روزهء كفاره در صورت عدم رعايت تتابع روزهء اعتكاف در صورت بطلان اعتكاف ] هر گاه نماز را در اثناء باطل كند ، يا بعد از فراغ ، يا در اثناء منكشف شود بطلان آن ، آيا قرائت و اذكارى كه إتيان كرده ، غير از ثواب انقيادى ، ثواب قرائت و ذكر دارد و صحيح است ، يا نه ؟ و همچنين هر گاه غسل كند به قصد جمعه و بعد معلوم شد كه روز جمعه نبوده لكن از ايامى بوده كه غسل در آنها مستحب است ، آيا غسل او صحيح است ، يا باطل ؟ و بر فرض صحت ، ثواب غسل را دارد يا نه ؟ و هكذا در امثال اينها ؟ جواب : اما در فرض اول : پس قرائت و اذكار او صحيح و ثواب آنها را دارد ، هر چند قصد نكرده است إلا به عنوان جزئيت نماز و نماز باطل شده است ، يا باطل بوده است . و اما در فرض دوم : پس صحيح است . بنا بر آن چه در محل خود محقق شده است از اتحاد حقيقت اغسال ، پس به قصد إتيان يكى از آنها ، هر چه در آن وقت مطلوب است به عمل آيد ، مثلا هر گاه در روز جمعه ، ملتفت جمعه بودن نباشد و غسل جنابت يا غير آن بكند به قصد امتثال امر جنابت و نحو آن ، جمعه نيز به عمل آمده [ است ] . چناچه [ چنان كه ] لازمه اتحاد است . و ضرر ندارد عبادت بودن غسل جمعه ، و معتبر بودن قصد قربت در تحقق عبادت ، زيرا كه آن چه از ادله مستفاد مىشود أزيد از اين نيست كه بايد مقرون به قصد قربت باشد ، و لازم نيست كه قربت آن ، از جهت امتثال امر خودش باشد ، بلكه مطلق قصد قربت و لو از جهت ديگر كفايت مىكند در آن ، پس اداء مامور به ، به امر غسل جمعه ، شده است ، هر چند امتثال امرش نشده است . و خواص واقعيه غسل جمعه را نيز دارد ، لكن ثواب آن را ندارد . و در فرض مذكور در سؤال نيز ، صحيح است ، لكن ثواب ندارد ، چون امتثال امر نكرده است بالفرض . بلى ، اگر قصد كرده باشد وظيفه يوم را ، و خيال كرده باشد كه غسل جمعه است و در واقع غسل ديگر باشد ثواب امتثال را نيز دارد . و سر فرق ما بين فرضين ( كه در اول

--> ( 1 ) الكافي ، ج 3 ، ص 4 ، حديث 7 ، باب الماء الذي تكون فيه قلة ، و در تهذيب الأحكام ، ج 1 ، ص 417 ، روايت 1317 و در وسائل الشيعه ، ج 1 ، ص 199 ، باب 9 ، روايت 12 أبواب الماء المطلق . با اختلاف اندكى در الفاظ .