السيد موسى الشبيري الزنجاني

6495

كتاب النكاح ( فارسى )

التهذيب و الاستبصار و الفقيه غياث ) الضبى عن ابى عبد الله عليه السلام قال : فى العنين اذا علم أنه عنين لا يأتى النساء فرق بينهما و اذا وقع عليها وقعة واحدة لم يفرق بينهما و الرجل لا يرد من عيب . « 1 » ظاهر روايت نيز با اشكالى همراه است كه براى توجيه آن وجوه مختلفى وجود دارد . البته بنابر بعضى از وجوه چنانچه مقبول واقع شود مىتوان براى بحث جارى به آن استدلال كرد ، ولى بعضى از وجوه نيز روايت را از بحث جارى بيگانه مىسازد . 2 - بيان اشكال اولًا : اشكال اين است كه عبارت « فرق بينهما » كه در صدر به عنوان حكم عنين ذكر گرديده با حكم كلى « الرجل لا يرد من عيب » كه در ذيل آمده منافات دارد . روشن است كه در چنين مواردى نمىتوان كلى را از مورد ذكر شده منصرف دانست . زيرا اين بسيار غير عرفى و خلاف ظاهر است كه پس از ذكر يك صغرى ، كلى و كبرايى را بيان كنند كه صغرى از آن خارج بوده و كبرى منصرف از آن باشد . در كلام متعارف آنچه كه معمول است ذكر كلى و كبرى پس از بيان مصداقى از آن كلى آورده مىشود . اگر بگويند : زيد فاسق را احترام نكنيد ، سپس گفته شود : فاسق را نبايد احترام كرد ، كلامى است عرفى و متعارف . اما چنانچه بگويند : زيد عالم را احترام كنيد ، سپس گفته شود : عالم را نبايد احترام كرد ، كلامى است خلاف ظاهر و غير متعارف . ثانياً : مسلم است كه مرد به سبب بعضى از عيوب مثل خصاء ، جنون و جبّ ردّ مىشود و از همسرش جدا مىگردد ، پس حكم كلى الرجل لا يرد من عيب در ذيل اين روايت به چه معناست ؟ 3 - رفع اشكال از طريق مستثنى شمردن مواردى كه مرد رد مىشود يكى از راه‌هاى توجيه روايت اين است كه الرجل لا يرد من عيب را يك حكم عام

--> ( 1 ) - كافى ، ج 5 ، ص 410 ، ح 4 .