ابواب فقهى ولايت كافر بر مسلمان صحيح نيست . « 1 » صاحب حدائق نيز روايت را نقل كرده ولى صحبتى از آن ننموده و متذكر اشكال آن نشده است . « 2 » بررسى استدلال : و لكن اين استدلال تمام نيست چون روايت مربوط به احكام و تشريع نمىباشد . معناى علوّ اسلام اين است كه قوانين و ادله‌اى كه حقا نيّت آن را اثبات مىكند از قوانين و ادلّه و منطق ملل ديگر اقوى و بالاتر است و مغلوب نمىشود . و از روايت بيشتر از اين استفاده نمىشود . نقل دوم : مرحوم آقاى بجنوردى روايت را با زيادتى نقل كرده‌اند كه : الاسلام يعلو و لا يعلى عليه و الكفار بمنزلة الموتى لا يحجبون و لا يرثون . « 3 » البته اين عبارت را مرحوم صدوق در فقيه آورده است « 4 » و لكن كلام خود صدوق است نه جزء روايت ، همانطور كه آقاى غفارى نيز در تصحيح ، متذكر اين نكته بوده‌اند و در چاپ ، كلام صدوق را جدا كرده‌اند . بررسى استدلال : اين روايت كه در فقيه با چند روايت نبوى ديگر آمده ، در كتب عامه هم نقل شده ، و محل استدلال صدوق صدر روايت است . ايشان - به تبع روايت نبوى و غير

--> ( 1 ) - جواهر الكلام ، ج 29 ، ص 207 . ( 2 ) - حدائق ، 23 / 267 . ( 3 ) - القواعد الفقهية ، ج 1 ، قاعدهء نفى سبيل . ( 4 ) - من لا يحضره الفقيه ، ج 4 ، كتاب الفرائض و المواريث ، باب ميراث اهل الملل ، ص 334 ، چاپ مكتبة الصدوق .