السيد موسى الشبيري الزنجاني

1452

كتاب النكاح ( فارسى )

در مورد زن مسافر صدق نمىكند ، اصل اولى هم كه برائت است ، بنابراين در مسافر لازم نيست ، با توجه به اختصاص روايت به حاضر ، برخى همچون صاحب رياض موضوع حكم به لزوم را متضيق قرار داده ، " حضور " را در موضوع قيد كرده‌اند ، ولى مرحوم سيد به تعميم قائلى شده ، حال ببينيم حق با كيست ؟ 3 ) تحقيق استاد - مدّ ظلّه - در مفاد " عنده " در صحيح صفوان كلمه " عند " سه گونه اطلاق دارد كه به ترتيب هر يكى از ديگرى مضيقتر و دايره معناى سوم از هر دو معناى ديگر تنگتر است . معناى اول : مجرد زوجيت ( عنديت اعتبارى ) ، معناى دوم : علاوه بر زوجيت همراه بودن زن هم معتبر است ولى همراه بودن ( عنديت تكوينى ) - حدوثاً - در ثبوت حكم به نحو مطلق كفايت مىكند معناى سوم : معناى قبلى با اين قيد كه عنديت تكوينى حدوثاً و بقاءً شرط است . توضيح اين معانى بدين شرح است . معناى اول : عنديت اعتبارى ؛ تعبير " الرجل كان عنده المرأة الشابة " مىتواند به اين معنا باشد كه مردى با زن جوانى ازدواج كرده است ، نظير اين عبارت در حديث مشهور " لا تبع ما ليس عندك " آمده معناى اين روايت اين است كه انسان چيزى را كه هنوز مالك نشده و از نظر اعتبارى هم در تحت اختيارش نيامده نمىتواند آن را بفروشد ، بنابراين معنا تمام صورتهاى ازدواج داخل در حكم مسأله مىگردند و بين مسافر و حاضر فرقى نخواهد بود . معناى دوم : اين است كه علاوه بر ازدواج در دسترس تكوينى وى هم باشد به گونه‌اى كه اگر بخواهد از وى تمتع ببرد بتواند ( عنديت تكوينى ) ، بنابراين معنا اگر در هنگام ازدواج زن و مرد در دو مكان مختلف باشند و ازدواج - مثلًا - با وكالت صورت گرفته باشد ، لزوم مباشرت ثابت نمىگردد ، ولى اگر زن و مرد به هم برسند و عنديت تكوينى تحقق يابد ، ديگر مرد نمىتواند با مسافرت رفتن بيش از