مقدّسى . آنگاه حديث مناشده را به طرق متعدد ذكر نموده است . 18 - حافظ ابن حجر عسقلانى ( م 852 ) حديث مزبور را در تهذيب التهذيب در موارد گوناگون و به طرق متعدد روايت كرده « 1 » گويد : ابو الحجّاج مزّى ( م 742 ) از آنچه كه ابن عبد البرّ ذكر نموده ، تجاوز نكرده است و به همين مقدار هم مىتوان قناعت كرد ، ليكن حديث موالات را از عده‌اى ذكر كرده كه فقط نامشان را برده است و ابن جرير طبرى در تأليفى چندين برابر آنها را كه مذكور افتاد ، گرد آورده است و ابو العباس ، ابن عقده صحّت حديث را تأييد كرده و گردآورى طرق آن را مورد توجه و اعتنا قرار داده و از هفتاد صحابى يا بيشتر حديث مزبور را با دقت در اسناد روايت كرده است . « 2 » همو گويد : كسى كه بيشتر از همه مناقب حضرت على را از ميان احاديث نيكو به طور مستوفى گرد آورده ، نسائى است كه در كتاب خصائص وى مىتوان تمامى آنها را از نظر گذراند . اما حديث من كنت مولاه ، فعلىّ مولاه را ترمذى و نسائى با بررسى در اسناد آن كه جدّا داراى طرق زيادى است ، روايت كرده‌اند و ابن عقده آنها را نيز در كتاب جداگانه‌اى فراهم آورده كه بسيارى از اسنادهاى آن صحيح و حسن است . همچنين از امام احمد روايت شده كه گفت : آنچه از فضايل و مناقب على بن ابى طالب به ما رسيده ، همانند آن از هيچ‌يك از صحابه نرسيده است . « 3 » 19 - ابو الخير شيرازى شافعى در كتاب ابطال الباطل كه در ردّ بر نهج الحق نوشته ، چنين گويد : امّا آنچه از رسول خدا روايت شده مبنى بر اينكه در روز غدير خم ذكرى از على به ميان آورد و دست او را گرفت و فرمود : آيا من به شما از خودتان سزاوارتر نيستم ؟ در صحاح ثبت شده و به تحقيق پيوسته است و ما سرّ آن را در ترجمهء كتاب كشف الغمّة فى معرفة الائمّة بيان كرده‌ايم . 20 - حافظ جلال الدين سيوطى شافعى ( م 911 ) به متواتر بودن اين حديث تصريح كرده و چنان كه خواهد آمد ، عدّه‌اى از علماى حديث بعد از او اين سخن را از او حكايت

--> ( 1 ) . تهذيب التهذيب : 7 / 337 . ( 2 ) . همان : 7 / 339 . ( 3 ) . فتح البارى : 7 / 61 .