گذشت « 1 » و حديث او در داستان مناشدهء رحبه به طرق متعدد و نيز در باب نزول آيه سأل سائل « 2 » پيرامون نصّ غدير خواهد آمد . 81 - حافظ عفّان بن مسلم ، ابو عثمان صفّار انصارى - بصرى بغدادى ( م 219 ) . ذهبى از قول عجلى نقل كرده كه گفت : عفان مورد وثوق و اعتماد و داراى دقت نظر و روش نيكو است . « 3 » و ابو حاتم گفته است كه نامبرده ثقه و متصف به اتقان و متانت است . ابن حجر از ابن عدى حكايت كرده كه گفت : او در صداقت و ثقه مشهورتر از آن است كه دربارهء او چيزى گفته شود . همو ثقه بودن و دقت نظر او را از ابن معين و ابن سعد و ابن خراش و ابن قانع حكايت نموده است . « 4 » حديث غدير از او و به طريق او به اسناد صحيح كه رجال آن همگى ثقه هستند پيش از اين گذشت . « 5 » 82 - حافظ على بن عياش بن مسلم الهانى ، ابو الحسن حمصى ( م 219 ) . وى از كسانى است كه نسائى و دارقطنى و عجلى او را ثقه و داراى دقت نظر دانسته‌اند . « 6 » واحدى نزول آيهء تبليغ را در ولايت على عليه السّلام به طريق او روايت نموده است . 83 - حافظ مالك بن اسماعيل بن درهم ، ابو غسان نهدى كوفى ( م 219 ) . ابن معين گويد : در كوفه عالم و محدّثى كه در اتقان حديث بر او برترى داشته باشد ، نيست . ابن شيبه گويد : نامبرده محدّثى عابد و مورد وثوق و نيكو روايت است و نسائى و مرّه و ابو حاتم او را توثيق نموده‌اند و ابن حبان و ابن شاهين نيز او را در شمار ثقات آورده‌اند . شرح حال او را ابن حجر ثبت كرده است . « 7 » حديث از او در داستان مناشدهء رحبه به لفظ عبد الرحمن و سعيد و عمرو به اسناد صحيح و رجالى كه همگى ثقه هستند ، خواهد آمد . 84 - حافظ قاسم بن سلام ، ابو عبيد هروى ( م 223 يا 224 ) كه در مكّه درگذشته است .

--> ( 1 ) . ر ك : الغدير ( متن عربى / چ 5 ) : 1 / 20 ، 32 . ( 2 ) . معارج 70 / 1 . ( 3 ) . تذكرة الحفّاظ : 1 / 347 . ( 4 ) . ر ك : تهذيب التهذيب : 7 / 230 - 235 . ( 5 ) . ر ك : الغدير ( متن عربى / چ 5 ) : 1 / 18 . ( 6 ) . تذكرة الحفّاظ : 1 / 352 ؛ تهذيب التهذيب : 7 / 368 . ( 7 ) . تهذيب التهذيب : 1 / 3 .