( الشبه ، في التوحيد المطبوع كذا في البحار ) من كلّ بعيد ، لم يخلق الأشياء من اصول أزليّة ، و لا من أوائل كانت قبله بديّة ، بل خلق ما خلق و أتقن خلقه ، و صوّر ما صوّر فأحسن صورته ، فسبحان من توحّد في علوّه فليس لشيء منه امتناع ، و لا له بطاعة أحد من خلقه انتفاع ، إجابته للدّاعين سريعة ، و الملائكة له في السّماوات و الأرض مطيعة ، كلّم موسى تكليما بلا جوارح و أدوات و لا شفة و لا لهوات ، سبحانه و تعالى عن الصّفات ، فمن زعم أنّ إله الخلق محدود فقد جهل الخالق المعبود . [ الحديث 62 قول رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله و سلم في التوحيد ] و فيه أيضا : في ذلك الباب ( معانى الأخبار ) عن عمر بن علىّ ، عن

--> دوست نزديك‌تر از من به من است * وين عجب‌تر كه من از وى دورم چه كنم با كه توان گفت كه دوست * در كنار من و من مهجورم يا رب بكه بتوان گفت اين نكته كه در عالم * رخساره بكس ننمود آن شاهد هر جايى كس ندانست كه منزلگه معشوق كجاست * آن قدر هست كه بانگ جرسى مىآيد و دور تر است از شك و ترديد از هر دور از شك و شبهه‌اى ( يا دور تر است از اينكه نظيرى براى او باشد از هر بىنظيرى ) نيافريد موجودات را از مواد قديمى ، و نه از نخستين چيزهائى كه پيش از خداوند بوده ( و آغاز آفرينش از آنها شده باشد ) بلكه آفريد آنچه را آفريد و استوار گردانيد آفرينش خود را بطورى كه مقتضاى حكمت او بود ( ايجاد نمودن خداوند اشياء را مثل انشاء صاحبان فكر است فكر را كه مسبوق بفكر ديگرى نيست ) و شكل و صورت‌بندى كرد آنچه را كه صورتگرى فرمود ببهترين شكل و صورتى ، پس منزه است خدائى كه فرد و يگانه است در برترى و سلطنت خود ( بر موجودات ) پس نيست براى هيچ موجودى كه از فرمانهاى تكوينى او سرپيچد ، و نيست براى او در فرمانبرى يكى از مخلوقاتش نفع و بهره‌اى ، خواستهء سئوال‌كنندگان را به زودى برميآورد ( در صورتى كه دعا ، شرائط قبول و اجابت را دارا باشد ) و فرشتگان براى او در آسمانها و زمين فرمانبردارند ، سخن گفت ( خداى سبحان ) با موسى بايجاد سخن در فضا كه با زبان و اعضاء و آلات و لب و غيره از آلات سخن نبود ، منزه و برتر است خداوند از صفات زائد بر ذات ، پس كسى كه گمان ( باطل ) برد كه خداى موجودات ( ذات و قدرتش ) محدود است پس شناسا نشد به آفريننده‌اى كه مستحق پرستش است . ( 1 ) 62 - و نيز در همان جلد و باب : ( از كتاب معانى الاخبار ) از عمر بن على از پدر