الفيض الكاشاني

99

راه روشن ترجمه كتاب المحجه البيضاء فى تهذيب الاحياء ( فارسى )

دوست مىداريم و سنّت او را ترك كرديد ، 4 - گفتيد : از مرگ مىترسيم و آمادهء مرگ نشديد ، 5 - خداى سبحان فرمود : إِنَّ الشَّيْطانَ لَكُمْ عَدُوٌّ فَاتَّخِذُوهُ عَدُوًّا « 159 » شما با شيطان در گناهان توافق كرديد ، 6 - گفتيد : از دوزخ مىترسيم و بدنهايتان در آن افكنديد ، 7 - گفتيد : بهشت را دوست داريم و براى آن كار نكرديد ، 8 - چون از بستر خود برخاستيد عيبهايتان را پشت سر انداختيد و عيبهاى مردم را برابرتان قرار داديد در نتيجه پروردگارتان را به خشم آورديد . پس چگونه خدا جوابتان را بدهد ؟ . فصل : آيا يك شيطان آدمى را به گناهان گوناگون دعوت مىكند يا چند شيطان ؟ ( 1 ) اگر بگويى : آن كه آدمى را به گناهان گوناگون فرا مىخواند يك شيطان است يا چند شيطان ؟ بايد بدانى كه در علم معامله نيازى به دانستن اين مطلب ندارى . تو دشمن را از خودت دور كن و از اوصاف او مپرس چنان كه گفته مىشود : سبزى از هرجا مىآيد بخور و از سبزى فروش مپرس . ولى آنچه با نور بينش و دلايل نقلى روشن مىشود اين است كه شياطين لشكريانى گرد آمده‌اند ، و براى هر نوع گناهى شيطان ويژه‌اى است كه به آن گناه فرا مىخواند ، امّا ذكر راه بينا شدن به طول مىانجامد و همان اندازه كه نقل كرديم كافى است ، و آن اين كه گوناگون بودن مسبّبها و معلولها دليل بر گوناگون بودن اسباب و علتّهاست ، چنان كه در نور آتش و سياهى دود گفتيم . امّا روايات مجاهد ، گفته است : ابليس پنج فرزند دارد و هريك را مأمور كارى كرده است ، و نام آنها را چنين بيان كرده است : بثر ، اعور ، مبسوط ، داسم ، زلنبور ، امّا بثر صاحب مصيبتهايى است كه در آن آدمى را به ناله و فرياد و دريدن گريبان و سيلى زدن به صورت و ادّعاى افكار دورهء جاهليّت وا مىدارد ؛ امّا اعور صاحب ريا است كه آدمى را به ريا فرمان مىدهد و آن را در نظر انسان

--> ( 159 ) فاطر / 6 : مسلّما شيطان دشمن شماست ، او را دشمن خود بدانيد .