شرح اين كه آيا با تمرين مىتوان خشم را ريشه‌كن ساخت يا نه ؟ ( 1 ) بدان كه بعضى پنداشته‌اند مىتوان خشم را ريشه‌كن ساخت و هدف و مقصد تمرين همان است . ديگران بر اين گمانند كه درمان خشم به هيچ رو ممكن نيست . اينان معتقدند كه اخلاق ( باطنى ) مانند آفرينش ظاهرى است و هر دو تغيير ناپذيرند . اين دو عقيده ضعيف است ، بلكه در اين مورد گفتار ما به حقيقت نزديك است كه تا انسان زنده است و چيزى را دوست مىدارد و از چيزى متنّفر است ، خالى از خشم نيست ، و تا چيزى مطابق ميل اوست و چيزى مخالف ميل او ناگزير است آنچه دلخواه اوست دوست بدارد و از آنچه دلخواه او نيست متنفّر باشد و خشم تابع اين خواستن است چرا كه هر زمان شىء مورد علاقه‌اش از او گرفته شود ناگزير خشمگين مىشود و هرگاه كسى نسبت به او سوء قصد كند ناچار به خشم آيد آنچه مورد علاقهء انسان است شامل سه بخش است : الف - آنچه براى تمام مردم ضرورى است و عبارت است از خوراك ، پوشاك ، مسكن و حفظ سلامتى . بنابراين هر انسانى كه مورد ضرب و جرح قرار گيرد ، ناگزير خشمگين مىشود همچنين هرگاه لباسش كه عورتش را مىپوشاند از او گرفته شود يا از خانه‌اش كه مسكن اوست بيرون رانده شود و يا آبى كه تشنگى او را رفع مىكند ريخته شود به خشم مىآيد ، چرا كه اينها جزء ضروريّات زندگى انسان است و محروم شدن از آنها را نمىپسندد در نتيجه نسبت به هر كسى كه او را از آن محروم كند خشمگين مىشود . ب - آنچه براى هيچ يك از مردم ضرورى نيست ، مانند مقام و ثروت بسيار و نوكر و مركبهاى سوارى ؛ چرا كه امور ياد شده بر اثر عادت و ناآگاهى از هدف زندگى مورد علاقه واقع مىشود ، تا آنجا كه طلا و نقره فى نفسه مورد علاقه قرار مىگيرند و اندوخته مىشوند و انسان به هر كسى كه آنها را بدزدد خشمگين مىشود اگر چه از نظر معاش به آنها نياز نداشته باشد . در اين نوع نياز ممكن است انسان دچار خشم نشود ؛ مثلا هرگاه يك خانه علاوه بر خانهء