نصف شب است . وقت اوّل نماز صبح طلوع فجر ثانى است به هنگامى كه افق را فرا گيرد تا موقعى كه صبح روشن نمايان شود . و وقت دوّم آن تا طلوع خورشيد است . ظاهر عبارات شيخ صدوق مشعر بر اين است كه وقت اختصاصى ميان نماز ظهر و عصر و همچنين مغرب و عشاء وجود ندارد و وقت ميان آنها مشترك است و اين قول خالى از قوّت نيست . و نيز گفته شده آغاز وقت اوّل نماز عشاء بر طرف شدن شفق غربى است ، و آخر وقت دوّم آن ثلث از شب رفته است . همچنين گفته شده آخر وقت دوّم مغرب تا بر طرف شدن شفق است ، و نيز گفته‌اند يك چهارم از شب گذشته است . همچنين گفته شده است وقت نماز مغرب و عشاء تا طلوع فجر امتداد دارد و اين قول را در مورد مضطرّ صحيح دانسته‌اند . در الفقيه از امام صادق ( ع ) روايت شده : « اوّل وقت رضوان خداوند و آخر وقت عفو اوست . » « 1 » در كافى به سند صحيح از بكر بن محمّد ازدى از امام صادق ( ع ) نقل شده كه فرموده است : « فضيلت وقت اوّل بر اخير براى آدمى از مال و فرزند او بهتر است . » « 2 » در تهذيب به سند صحيح از سعد بن ابى خلف از امام كاظم ( ع ) روايت شده كه فرموده است : « نمازهاى واجب هر گاه در اوّل وقت خوانده شود و حدود آنها مراعات گردد از شاخه گل آس به هنگامى كه تر و تازه از بوته آن جدا شود خوشبوتر است ، بر شما باد به نماز در اوّل وقت . » « 3 » در خبر صحيح از زراره و فضيل از امام باقر ( ع ) نقل شده است : « براى هر نمازى دو وقت است جز نماز مغرب ، زيرا وقت آن هنگام غروب خورشيد است و با ناپديد شدن شفق وقت آن به پايان مىرسد . » « 4 » اين روايت بر اساس جمع ميان اخبار بر تأكيد

--> ( 1 ) همان مأخذ ، ص 58 ، شماره 5 ؛ در آن اضافه شده كه عفو جز چشم پوشى از گناه نيست . ( 2 ) همان مأخذ ، ج 3 ، ص 274 ، شماره 7 ؛ الفقيه ، ص 58 . ( 3 ) همان مأخذ ، ج 1 ، ص 245 ، ثواب الاعمال صدوق ، ص 35 . ( 4 ) كافى ، ج 3 ، ص 28 . شماره 9 .