باب ششم در مسائل متفرقه ( 1 ) اين باب در مسائل متفرقه‌اى است كه مورد ابتلاى عموم است و مريد به شناخت آنها نيازمند مىباشد ؛ اما مسائلى كه به ندرت اتفاق مىافتد آنها را به نحو كامل در كتب فقه ذكر و بررسى كرده‌ايم . مىگويم : موضوعاتى را كه غزّالى در اين باب ذكر كرده است ، ما برخى از آنها را ضمن سخنان خود كه بر اساس طريقه اهل بيت ( ع ) بيان داشته‌ايم نقل كرده‌ايم ؛ و بعضى ديگر از ديدگاه ما فايده اندكى دارند ، و من به جاى آنها مسائل مهمّ ديگرى را به اضافه كمى از آنچه آنها را جدا از اين دو قسم ذكر كرده است بيان مىكنم ، و آنچه مربوط به قبله و تقصير و نماز بر مركوب و در حال راه رفتن و در كشتى است به خواست خدا در كتاب آداب سفر از بخش عادات همان گونه كه غزّالى بيان كرده ذكر خواهم كرد . مسأله : بنابر مشهور براى هر يك از نمازهاى پنجگانه دو وقت است ( 2 ) : اوّلى وقت فضيلت و دوّمى وقت اجزاء يا مشترك گفته شده : اوّلى براى مختار و دوّمى براى مضطرّ است ، وقت اوّل نماز ظهر هنگام زوال است تا موقعى كه سايه به اندازهء شاخص برسد ، و وقت دوّم آن تا زمانى است كه به اندازهء اداى نماز عصر وقت به غروب باقى مانده باشد . وقت اوّل نماز عصر پس از فراغت از نماز ظهر يا به مقدار اداى آن است تا هنگامى كه سايه دو برابر شاخص شود ؛ و وقت دوّم تا غروب آفتاب مىباشد . وقت اوّل نماز مغرب از غروب آفتاب تا بر طرف شدن شفق غربى است . برخى گفته‌اند كه وقت نماز مغرب منحصر به همين است و يك وقت بيشتر ندارد ؛ وقت دوّم نماز مغرب تا زمانى است كه به اندازهء اداى نماز عشاء وقت به نيمه شب باقى مانده باشد . وقت اوّل نماز عشاء پس از فراغت از نماز مغرب يا به مقدار اداى آن است تا ثلثى از شب بگذرد ، و وقت دوّم آن تا