و در كتاب مصباح الشريعة مروى است كه آن حضرت فرمودند : هيچ چيز از براى دل مؤمن ضرر رسانتر « 1 » از پر خوردن نيست . و پرخورى مورث دو چيز است : يكى قساوت قلب و ديگرى برانگيخته شدن شهوت . و گرسنگى نان خورشى است از براى مؤمن و غذايى « 2 » است از براى روح و طعامى است از براى دل و صحّتى است از براى بدن « 3 » . حضرت لقمان به پسر خود فرمودند : اى پسرك من ! هرگاه معده پر شد فكر به خواب مىرود و حكمت گنگ مىشود و اعضا از عبادت كردن مىماند « 4 » . و مجمل كلام آنكه « 5 » فوايد گرسنگى بسيار است و « 6 » از آن جمله [ m . a 33 ] صفاى قلب و رقّت آن است و لذّت از طاعت برداشتن و شكستگى كه مانع معصيت و غفلت است و ياد گرسنگىِ قيامت كردن و شكسته شدن شهوت فرج كه از راه بسيار خوردن غالب مىشود و دفع خوابى است كه فهم را كُند مىكند و اوقات عمر را ضايع مىسازد و برخاستن به عبادت و نماز شب كردن را فوت مىكند . و از فوايد گرسنگى آسان شدن مواظبت بر طاعت است از راه سبكى بدن و فارغ بودن از اهتمام به « 7 » تحصيل طعام و تهيهء آن را گرفتن و خوردن و دفع مرضهايى كه مانع طاعت است . در « 8 » حديث وارد شده كه : معده خانهء مرض است و پرهيز كردن اصل هر دوايى است « 9 » . فصل [ در اعتدال در شهوت بطن ] دانستى كه مطلب اصلى در جميع احوال و اخلاق حدّ وسط است . و آنچه در

--> ( 1 ) . رسانتر / a رسانيدتر . ( 2 ) . غذايى / s a عذابى ! ( 3 ) . مصباح الشريعة : 77 . ( 4 ) . جامع الأخبار : 183 . مجموعة ورّام 1 : 102 . ( 5 ) . s - آنكه . ( 6 ) . a - و . ( 7 ) . به / s a آن . ( 8 ) . در / s a و در . ( 9 ) . الخصال : 512 . علل الشرائع 1 : 99 . مجمع البيان 4 : 245 . عوالي اللئالي 2 : 30 ح 72 .