الشيخ الأنصاري
صيغ العقود 91
صيغ العقود و الإيقاعات ( و سه رساله رضاعيه ، زكات فطره ، مال ) ( فارسى )
مقصد چهارم در صلح است آن عبارت است از سازش دو شخص يا بيشتر ، و آن عقدى است لازم از طرفين كه مشروع شده از براى قطع نزاع واقعى يا امكانى ، و جايز است واقع ساختن مصالحه را با اقرار مدعى عليه و با انكار او . و همچنين جايز است مصالحهء عين به عين ، و دين به دين ، و عين به دين ، و دين به عين ، و نيز جايز است با علم متصالحين به مقدار مالى كه نزاع در آن واقع شد و با جهل ايشان ، و باطل نمىشود مصالحه مگر به فسخ و اقاله . و جايز نيست مصالحهاى كه حرام كند حلال خدا را يا حلال كند حرام خدا را ، و هرگاه مال المصالحه يا عوض آن مال غير برآيد ، يا اينكه قابليت مملوكيت نداشته باشد - مثل خوك - صلح باطل خواهد بود ، بلى هرگاه صلح تعلق بگيرد به چيزى كه در ذمه باشد و قابليت مملوكيت داشته باشد و آن چيزى كه اداء شد چنين نباشد صلح صحيح است ، پس مطالبه بدل خواهد كرد ، و اگر معيب برآيد خيار فسخ دارد . و لا بد است در تحقق صلح از ايجاب و قبول ، پس مصالح بعد از تعيين مال المصالحه بگويد : « صالحتك هكذا » ، و متصالح بگويد : « قبلت هكذا » يا اينكه مصالح بگويد : « صالحتك على ما أستحقه في ذمّتك من جميع الحقوق