ماء النّدى . آب بخشش و احسان . عباس نيكو گفته است : أتتركنى جدب المحلّة ضنكها * و كفّاك من ماء النّدى تكفان يعنى : چرا مرا در خشكسال منزلگاه خود و در گذران تنگ آن رها مىكنى حال آن كه از كف دستان تو آب احسان و بخشش مىتراود . ماء النّعيم . آب آسايش و خوشى . . . سرىّ دربارهء آرايشگرى گفته است : إذا لمع البرق فى كفّه * أفاض على الوجه « 1 » ماء النّعيم يعنى : هر گاه كه [ تيغ سلمانى ] در دست وى مىدرخشد ، بىدرنگ آب آسايش و شادمانى بر سر و روى سرازير مىشود . ماء ورد جور - ورد جور . ماء الوجه . آب رو و آب و رونق چهره كه بهتر و برتر از آب ناب است . . . ابو تمّام در سخنى به ابو سعيد طائى نيكو گفته : رددت رونق وجهى فى صحيفته * ردّ الصّقال بماء الصّارم الخدم و ما أبالى - و خير القول أصدقه * حقنت لى ماء وجهى أم حقنت دمى يعنى : در آن نامه آب و رونق چهرهء مرا باز گردانيدى - آن گونه كه زدودن و صيقل دادن آب شمشير برّان را به آن بازگرداند سخن راست بهتر است و پروايى از بيان حقيقت ندارم كه بگويم تو آبروى مرا از ريخته شدن به زمين نگاه داشتى و نيز مرا از مرگ رهانيدى . مبرم هراة - قشمش هراة . مثقال ذرّة . چيزى بسيار اندك و سبك را به سنگينى ذره‌اى مثل زنند . جاحظ گفته : اين از آيهء قرآن و كلام خداوند برگرفته شده كه « فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ خَيْراً يَرَهُ ، وَ مَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَهُ » « 2 » .

--> ( 1 ) - متن : الرأس . ضبط ابراهيم صالح را برگزيديم . ( م . ) ( 2 ) - سوره زلزال ، 7 ، 8 .