بهاء الدين محمد بن مؤيد بغدادي
مقدمه 25
التوسل إلى الترسل ( فارسى )
بود متن قرار داد ، و آن را با نسخهء پاريس مقابله و اختلافات را در پايين صفحات با رسم عدد نماينده ثبت كرد ، و هر كجا اختلاف به دو يا چند كلمه مربوط بود كلمات را ميان دو قوس قرار داد ( واو عطف و مى علامت مضارع و را علامت مفعول و حروف و كلماتى كه معمولا پيوسته نوشته مىشوند جزء يك كلمه محسوب شده است ) و به جهت آسانى كار براى نسخه بدلها كه بسيار است « 1 » علامتى وضع نكرد ، و نسبت بعبارتها و كلماتى كه ناصحيح به نظر مىآمد ، هرجا كه دريافت وجه صحيح دشوار نمود وجه صحيح محتمل را در حاشيه با نشان ( ظ ) ثبت كرد ، و هركجا بدل نسخهء پاريس وجه صحيح را به آسانى نشان مىداد به همان ثبت نسخه بدل اكتفا جست و ارقام اين نسخه بدلها را با بعض توضيحات در جدولى مخصوص كه به آخر كتاب ملحق است درج كرد « 2 » ، و هركجا وجه صحيح معلوم نشد بلفظ ( كذا ) بدان اشاره نمود ، و معانى بعضى لغات را كه هم در حاشيه نوشته شده است به حرف ( ش ) ممتاز داشت ، و بطور كلى نشانها و رمزها كه در اين نسخه به كار برده شده از اين قرار است : سا - ساقط ، علامت كلمه يا عبارتى كه در نسخهء پاريس نيست . ضا - اضافه ، كلمه يا عبارت بعد از آن در نسخهء پاريس علاوه است . ظ - ظاهرا ، وجه صحيح محتمل . ش - شرح ، معنى و شرح كلمات و عبارات . كذا - كذا فى الاصل ، اشاره بمفهوم نشدن وجه صحيح است . و بايد دانست كه حواشى يازده صفحهء اول مجموعه كه از نسخهء پاريس افتاده و حواشى چهل صفحهء آخر كه نسخهء ليدن آن را ندارد ، بواسطهء يكى بودن نسخه از نسخه بدل خالى و كليهء تصحيحات اين دو قسمت خيالى است . چهل صفحهء آخر كتاب
--> ( 1 ) بطور متوسط هر صفحه بيست نسخه بدل دارد ، و تقريبا دو ثلث آنها از اغلاط و يا تصرفات ناسخ است . ( 2 ) در اين جدول ارقام حاشيهها كه ذيل آن به نظر نگارنده درستتر و يا مناسبتر از متن مينمود به ترتيب صفحات ثبت و در هر مورد كه احتمال وجه صحيح مستلزم اندك تصرفى ( از قبيل حذف يا تقديم و تأخير يك كلمه و حرف ) بوده عين عبارت بعد از رقم خاص بدان نوشته شده است .