است . « 1 » و در حديث ديگر هفتاد است و شصت و نه از آن از براى آن است كه بشاشت او بيشتر است . « 2 » و وارد شده است ايضا كه خداوند اقبال مىفرمايد به وجه خود بر متصافحين و مىريزد گناهان از ايشان ، هم‌چنان‌كه مىريزد برگ از درخت « 3 » ؛ و آن‌كه دو مؤمن در هر وقت كه معانقه بنمايند هرآينه فرو مىگيرد ايشان را رحمت . « 4 » و بايد كه در مصافحه تشبيك بنمايند ؛ يعنى انگشتان خود را داخل در يك‌ديگر بكنند « 5 » ؛ و هر يك از آن‌ها دست خود را نكشد مادام كه رفيق و صاحب او دست خود را نكشد . « 6 » و بايد كه دست‌ها ظاهر باشد و در زير لباس - چنان‌كه عادت كفار است و جفا و مشعر بر تجنب است - ايضا نباشد . و از جملهء آداب معاشرت و آداب حالت ملاقات آن است كه - چنان‌كه سيرت سافلين از شيعه بوده است - ركاب علما و اكابر دين را در نزد سوار شدن ايشان بگيرند ؛ و هركس كه وارد مجلس مىشود او را اكرام و احترام به انواع اكرامات و احترامات متعارفهء معروفه بدارند ، خصوصا وقتى كه او را خوانده باشند ؛ و در وقت نشستن كسى در نزد اين‌كس و معلوم بودن آن‌كه او را شغلى و حاجتى مىباشد نماز را تخفيف بدهند و اقبال بر او بنمايند ؛ و سؤال از شغل و حاجت او بنمايند ؛ و توقير علما و صلحا و شرفا و شيوخ را بنمايند ؛ و ايشان را در مجالس و مكالمات و در اكل و شرب و راه رفتن و امثال آن‌ها مقدم بدارند ؛ و با ادب با آن‌ها مكالمه و مخاطبه بنمايند . و در حديث است كه « ليس منا من لم يوقر كبيرنا و لم يرحم صغيرنا » « 7 » و « ان من اجلال اللّه

--> ( 1 ) . الجامع الصغير ، ج 1 ، ص 36 ، رقم 487 ؛ إتحاف السادة المتّقين ، ج 6 ، ص 280 و احياء علوم ، ج 2 ، ص 204 ، با اختلاف ؛ روايت در اين مصادر چنين است : « . . فاذا تصافحا انزل اللّه عليهما مأئة رحمة للعبادى تسعون و للمصافح عشرة » . ( 2 ) . إتحاف السادة المتّقين ، ج 6 ، ص 280 ؛ احياء علوم ، ج 2 ، ص 204 و محجة البيضاء ، ج 3 ، ص 386 . ( 3 ) . اصول كافى ، ج 2 ، ص 179 و 180 ، باب المصافحه ، ح 3 و 4 . ( 4 ) . همان ، ص 181 و 182 ، ح 14 . ( 5 ) . اقتباس است از : اصول كافى ، ج 2 ، ص 180 ، باب المصافحه ، ح 5 . ( 6 ) . اصول كافى ، ج 2 ، ص 182 ، باب المصافحه ، ح 15 و مكارم الاخلاق ، ج 1 ، ص 61 ، رقم 55 آمده كه پيغمبر چنين بود . ( 7 ) . اصول كافى ، ج 2 ، ص 165 ، باب اجلال الكبير ، ح 2 ؛ المعجم الأوسط ، ج 5 ، ص 407 ، ذيل رقم 4809 ، با مقدارى اضافه و ج 6 ، ص 403 ، رقم 5923 ؛ إتحاف السادة المتّقين ، ج 6 ، ص 258 ؛ احياء علوم ، ج 2 ، ص 196 و محجة البيضاء ، ج 3 ، ص 365 .