از آن دو به غير از ديگرى به ميل كلى ، و در امر نفقات و ساير معاشرات غير از محبت و ميل قلبى ، هرآينه مىآيد در روز قيامت در حالتى كه يكى از دو طرف اعضاى آن ميل نموده و كج شده است ، و بنابر روايت ديگر ، در حالتى كه غل نموده شده است و ميل كرده است يك‌طرف او و به‌همين حالت داخل جهنم مىشود . پس بايد كه مردى كه زنان متعدده دارد از امر تعديل و تسويه در ما بين آن‌ها تساهل نكند و غايت احتياط را مراعات نمايد كه به غير از جهنم ، ديگر راه به‌جاى نمىباشد ، مگر آن‌كه يكى از آن‌ها ناشزه يا صغيرهء غير متمكنه يا مجنونه به جنون اطباقى يا متعه يا كنيز باشد كه هيچ‌يك از آن‌ها مستحق قسمت مضاجعت و نفقهء زوجيّت نيستند ، يا آن‌كه مرد مسافر باشد كه قسمت مضاجعه ايضا بر او نمىباشد هرچند كه يكى از زنان را همراه برده باشد ، يا اين‌كه يكى از آن‌ها را تازه اختيار نموده باشد ، كه اگر بكر است مضاجعه در هفت شب اوّل و اگر بيوه است در سه شب مخصوص به او است « 1 » ، يا آن‌كه يكى از آن‌ها مرد را از حقوق خود برى الذّمه نمايد هرچند كه به جهت عزم نمودن مرد بر طلاق او بوده باشد ؛ چنان‌كه عن قريب در بيان نشوز مرد ذكر خواهد شد ايضا ، يا آن‌كه در يكى از آن‌ها كمال ظاهرى باشد كه بالبداهه و به طريق معروف موجب زيادتى و تفاوت او بر ديگران باشد . و بايد كه قضاى حق نفقه و مضاجعه هريك از آن‌ها را كه بر او واجب شده است و به‌جاى نياورده است بنمايد يا آن‌كه او را از او برى الذّمه كنند ، يا به مال و امثال آن با آن‌ها صلح نمايد . و بايد كه اول روز از شب هركدام كه شب او بوده است در نزد او ايضا باشد . و اگر يكى از آن‌ها را خواسته باشد كه همراه خود به سفر ببرد بايد كه از جهت دفع فساد و طيب نفوس ايشان و اقتدا نمودن به سيرت پيغمبر صلّى اللّه عليه و إله قرعه بزند . « 2 » و اگر خواسته باشد كه از اين عذاب‌هاى دنيوى و عذابهاى جهنم اخروى فارغ شود پس چنان‌كه خداوند در آيهء فَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تَعْدِلُوا فَواحِدَةً « 3 » - كه

--> ( 1 ) . من لا يحضره الفقيه ، ج 3 ، ص 269 و 270 ، رقم 1281 و سنن الدارمى ، ج 2 ، ص 144 . ( 2 ) . صحيح بخارى ، ج 5 ، دار ابن كثير ، ص 1999 ، باب القرعه بين النساء اذا اراد سفرا ، رقم 4913 ؛ سنن الدارمى ، ج 2 ، ص 144 و مسند احمد ، ج 10 ، ص 135 ، رقم 26374 . ( 3 ) . نساء : 3 .