مال خويش از مال وارث دوستر داريم پس فرمود مال خويش آنست كه بدهيد و مال وارث آنست * 283 * كه بنهيد هفتم : فراغت است رِجالٌ لا تُلْهِيهِمْ تِجارَةٌ وَ لا بَيْعٌ عَنْ ذِكْرِ اللَّهِ « 1 » فراغت آنست كه مال و ملك در دست دارند نه در دل و چون در دست باشد حق خداى از آن بگزارد و مال و نعمت دنيا بر مثال نردبانيست كه بر آن بر علوّ توان رفت و بدرك [ نيز ] توان رسيد پس بدين وسيلت مال و جاه را وسيلت درجات بهشت و قرب حق توان ساخت و وسيلت دركات دوزخ توان بود چنانچه عزّ أسمه فرمايد وَ ابْتَغِ فِيما آتاكَ اللَّهُ الدَّارَ الْآخِرَةَ « 2 » يعنى بر آنچه ترا داده‌ايم از مال و نعمت دنيا از آخرت رفعت و درجاتى بطلب تا سودى كرده باشى هشتم : تقوى « 3 » است إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقاكُمْ « 4 » تقوى آنست كه از لقمه حرام و شبهت و شهوت و رعونت و بداخلاقى و مخالفت اجتناب كند و در اداء أوامر و مفترضات جدّ بليغ نمايد نهم : قوام است « 5 » الَّذِينَ إِذا أَنْفَقُوا لَمْ يُسْرِفُوا وَ لَمْ يَقْتُرُوا وَ كانَ بَيْنَ ذلِكَ قَواماً « 6 » قوام آنست كه طريق اعتدال نگاه دارد و اسراف بخلاف رضاى حق نكند بحظّ نفس دهم تسليم و رضاست * 284 * تسليم آنست كه نفس و مال چنانچه در ميثاق أَ لَسْتُ بِرَبِّكُمْ « 7 » بخداى تعالى فروخته است تسليم كند و خود را وكيل خرجى بيش نداند و به چشم حقارت بكس ننگرد و منّت بر كس ننهد و اگر كسى از او عطيّه قبول كند از او منّتى داند و بر نعمت شاكر باشد و بر محنت صابر و دل بر جهان ننهد و به عشوهء شيطان مغرور نگردد و جان را در معرض تسليم دارد و در آن كوشد كه هم حق و هم خلق از او راضى باشند چنانچه صاحب اين رساله كه اميد كه آن دلبند را سعادت دارين كرامت است فايده پنج چيز آن است كه به

--> ( 1 ) قرآن كريم سوره نور ( 24 ) آيه 37 . ( 2 ) قرآن كريم سوره قصص ( 28 ) آيه 77 . ( 3 ) تقويست . ( 4 ) قرآن كريم سوره الحجرات ( 49 ) آيه 13 . ( 5 ) در بياض إنّ الّذين . ( 6 ) قرآن كريم سوره فرقان ( 25 ) آيه 67 . ( 7 ) قرآن كريم سوره اعراف ( 7 ) آيه 171 .