شجاع
255
أنيس الناس ( فارسى )
امّا هنرشان آنكه شجاع و بىريا و بىنفاق و متعصّب باشند ، و هركار كه به ايشان سپارى موثوق و معتمد و امين باشند ، و به عشرت و صحبت لذيذ و مرغوب ، و از براى تجمّل و حشمت هيچ جنس به از ايشان نه . و مخبثى « 1 » و رومى جنس ديگرند و طبيعتشان قريب به طبع تركان و از ايشان بردبار [ تر ] و كدودتر . امّا روميان داخل تراكمهاند . و گرجى را مشابهت با اتراك از اين جماعت بيشتر ، ليكن معيوب به چند عيب باشند : دزدى و بىوفايى ، بدنفسى و شرّانگيزى ، كورطبعى و خداوند دشمنى ، نفاق و گريزپايى . امّا هنرشان آنكه نيكاندام و مطبوع ، آهستهكار و درستزبان ، دلير و راهبر باشند . و عيب رومى آنكه بىزبان و بددل و كسلان ، كودن و بدنفس ، زودخشم و حريص و دنيادوست باشند . و هنرشان آنكه خويشتندار و مهربان ، كدخدانهاد و روزبهىجو باشند . و عيب ارمنى آنكه بدفعل و گندهاندام ، دزد و شوخ و گريزپا ، نافرمان و بيهودهراى ، كفردوست و بددل و خداونددشمن بود ؛ و به عيب نزديكتر از هنر . و هنرشان آنكه راستزبان و كارآموز و كدود باشند . و عيب هندو آنكه بىزبان و زيادهسر و متكبّر و بدفعل و نامعتمد باشد ، و در خانه كنيزكان ازو ايمن نباشد ، و نعوذ باللّه اگر بنگالهاى بود ! ليكن اجناس هندو چون اجناس ديگران نيست . زيرا كه جميع اصناف بنى آدم با يكديگر مخلوط و آميختهاند ، و عادت ايشان آنكه هيچ طايفه ازيشان با اجنبى و بيگانه پيوند نكند . امّا هنرشان آنكه مشفق و تاجرمزاج
--> ( 1 ) - در صفحهء قبل مخشبى .