علي بن محمد البغدادي الماوردي ( مترجم : حسين صابرى )

124

آيين حكمرانى ( فارسى )

« لا إله الا اللّه » بگويند . چون اين بگويند جان و مال خويش را از تعرض من جز به آنچه حق است ايمن دارند » « 1 » چرا با آنان مىجنگى ؟ ابو بكر گفت : اين از حقوق اسلام بر آنان است . چه نظر مىدهى اگر كه خواستار ترك نماز شوند ؟ چه مىگويى اگر كه وانهادن روزه را بخواهند ؟ چه مىپندارى اگر كه واگذاردن حج را بخواهند ؟ در اين صورت يكايك رشته‌هاى اسلام از هم مىگسلد . به خداوند سوگند ، اگر حتى از دادن يك افسار يا يك ريسمان از آنچه به پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و إله زكات مىدادند خوددارى مىورزيدند بر اين كار با آنان مىجنگيدم . پس عمر گفت : از آن پس خداوند سينه‌ام را بر آنچه سينهء ابو بكر را بر آن فراخ ساخته بود گشاده ساخت « 2 » . اين در حالى است كه سخن حارثة بن سراقه پيشواى آن طايفه ، گواهى بر مسلمانى آنان بود ، آن‌جا كه در شعر خويش گفت : هلا ، دمى پيش از آن‌كه شعله پگاه سرزند با ما همدم شو . شايد كه مرگ نزديك باشد و ما از آن ناآگاه باشيم . پيامبر خدا را تا در ميان ما بود فرمان برديم ، پس شگفتا كه اكنون پادشاهى ابو بكر را چه شده است ؟ آنچه از شما خواستند و از آن دريغ داشتيد نزد آنان به‌سان خرماست يا از خرما شيرين‌تر است . تا زمانى كه در ميان ما هنوز پايدارانى مانده باشند كه در هنگامه سختىها بزرگوارى كنند همچنان از شما دريغ خواهيم داشت « 3 » .

--> ( 1 ) . « امرت ان اقاتل الناس حتى يقولوا لا إله الا اللّه فاذا قالوها عصموا منى دماءهم و اموالهم الا بحقها » . منابع اين حديث در باب چهارم از نظر گذشت - م . ( 2 ) . اين ماجرا در منابعى چند آمده است . از آن جمله بنگريد به : بخارى . صحيح البخارى ، ج 2 ، ص 507 ، ش 1335 ، ص 529 ، ش 1388 و ج 6 ، ص 2538 ، ش 6526 ؛ ابن خزيمه ، صحيح ابن خزيمه ، ج 4 ، ص 7 ، ش 2247 ؛ ابن حبان ، صحيح ابن حبان ، ج 1 ، ص 449 ، ش 216 ؛ حاكم ، المستدرك على الصحيحين ، ج 1 ، ص 544 ، ش 1427 ؛ هيثمى ، مجمع الزوائد ، ج 6 ، ص 220 ؛ بيهقى ، سنن البيهقى الكبرى ، ج 4 ، ص 104 ، ش 7116 ، ص 114 ، ش 7169 ، ج 7 ، ص 3 ، ش 12894 ، ص 12897 و ج 8 ، ص 176 و 177 ؛ دارقطنى ، سنن الدارقطنى ، ج 2 ، ص 89 ، ش 1 ؛ ابو داوود ، سنن ابى داوود ، ج 2 ، ص 93 ، ش 1556 ؛ نسائى ، السنن الكبرى ، ج 2 ، ص 280 ، ش 3431 ، ص 281 ، ش 3434 و ج 3 ، ص 4 ، ش 4299 ، و 4300 ؛ ابن حنبل ، مسند احمد ، ج 1 ، ص 19 ، ش 117 ، ص 35 ، ش 239 ، ص 47 ، ش 335 و ج 2 ، ص 528 ، ش 10852 ؛ ابن حجر ، فتح البارى ، ج 3 ، ص 322 ، ش 1388 ؛ ابن عبد البر ، التمهيد ، ج 4 ، ص 231 ، زرقانى ، شرح الزرقانى ، ج 2 ، ص 170 ؛ زيلعى ، نصب الرايه ، ج 3 ، ص 379 ؛ شافعى ، الام ، ج 2 ، ص 82 و ج 4 ، ص 205 ؛ شوكانى ، نيل الاوطار ، ج 4 ، ص 175 - م . ( 3 ) . ابياتى است از بحر طويل : الا فاصحبينا قبل نائرة الفجر * لعل المنايا قريب و لا ندرى اطعنا رسول اللّه ما كان بيننا * فيا عجبا ما بال ملك ابى بكر -