باقيمانده و يا هر دو از نصف مخرج يكى از دو كسر كمتر باشد بايد اين باقيمانده را هم يك روز حساب كرد . سپس بايد به حاصل جمع عدد چهار را افزود و مابقى را هفت هفت طرح كرد هرچه كمتر از يك هفته ماند علامت غره شهر رمضان است . اين حساب بر گفته‌هاى سابق ما مبتنى است كه سال قمرى 354 روز است و چون هفت هفت طرح شود چهار باقى ميماند . و چون سالهاى هجرت را در چهار ضرب كنيم مثل اين است كه ايام هر سالى را هفت هفت طرح كرده باقيمانده آن را نگاهداشته‌اند و چون پنج يك سالهاى عرب و شش يك آن را بگيريم مثل اين ميماند كه از هريك از اين سالها پنج يك و شش يك روز را گرفته‌ايم و اين كار ما را از ضرب سالها در پنج يك و شش يك روز و قسمت آن بر اين دو مخرج كفايت مىكند . و چون همهء اين اعداد را هفت هفت طرح كنيم و باقيمانده را از روز جمعه‌اى كه اول هجرت است بشماريم به علامت محرم ميرسيم و چون عدد شش را هم بر آن بيفزاييم و مجموع را از روز يكشنبه بشماريم هر دو بيك مقصود مىرسد و از اين جهت اين گروه چهار را زياد كرده‌اند كه شخصى براى يك ماه دو روز و براى يك ماه يك روز بگيرد آنچه بدست او آمده تا آغاز ماه رمضان پنج مىشود و چون اين پنج را بر علامت محرم بيفزايد بعلامت شهر رمضان ميرسد و حال اينكه بايد براى خود محرم هم عدد شش را زياد نمود . پس رويهمرفته اين عدد يازده مىشود و چون هفت‌تاى از آن انداخته شود چهار باقى مىماند و اين مقدار باقيمانده از مجموع زيادتين است « 1 » .

--> ( 1 ) - چون حسابى را كه اسماعيليه ساخته‌اند تحليل كنيم خواهيم ديد كه به چهار جزء منحل ميگردد . جزء اول آن است كه بايد سالهاى تام هجرت را در چهار ضرب كرد . جزء دوم آن است كه بايد به حاصل ضرب پنج يك و شش يك اين ساليان را افزود و اگر در اين تقسيم باقيمانده‌اى ماند به شرط آنكه يكى از اين دو باقيمانده و يا هر دو از نصف مخرج يكى از دو كسر كمتر باشد بايد اين باقيمانده را هم يك روز حساب كرد . جزء سوم آن است كه بايد به حاصل جمع چهار افزود . جزء چهارم آن است كه بايد مابقى را هفت هفت طرح كرد و آنچه كمتر از يك هفته ماند علامت شهر رمضان است .