مهدى رحمانى ولوى / منصور جغتايى

44

تاريخ علماى بلخ ( فارسي )

در سال 931 ه . ق ، بلخ در قلمرو حكومت سلطان سليمان صفوى بود و در همين سال ازبكها آن را مورد تاخت‌وتاز قرار دادند . بالاخره ، بلخ به دست كيستن قراسلطان ازبك افتاد . در سال 934 ه . ق ، كيستن قراسلطان ، حمّام طاهر بلخ را بنا نهاد و در حدود 25 هزار تنگه خرج آن كرد . حمّام در سال 937 ه . ق ، به اتمام رسيد . وى درآمد يك سال حمّام را وقف مسجد جامع كرد . « 1 » در سال 943 ه . ق ، كيستن قراسلطان از طرف شاه‌تهماسب صفوى به حكومت بلخ منصوب شد . در سال 945 ه . ق ، وى قلعهء جديد هندوان را تعمير كرد و آن محل به حاجى شير معروف شد . « 2 » در سال 943 ه . ق ، عبيد اللّه خان ازبك بلخ را از دست سلطان سليمان صفوى در آورد . « 3 » در سال 950 ه . ق ، سلطان سليمان بار دوم جهت پس گرفتن بلخ به آن شهر حمله كرد و اين يورش ناموفق بود . « 4 » در سال 951 ه . ق ، كيستن قراسلطان حاكم بلخ ، پس از 18 سال سلطنت درگذشت . « 5 » در سال 953 ه . ق ، پير محمّد خان حكومت بلخ را به دست گرفت ، ميرزا كامران برادر پير محمّد خان در اوايل سال 954 ه . ق سر به شورش گذاشت و پير محمّد خان براى سركوبى وى به‌سوى مرو حركت كرد . در سال 955 ه . ق ، پير محمّد به مرو حمله و با ميرزا كامران جنگ سختى نمود ، ولى اين يورش ناموفق بود . پير محمّد در ماه شعبان همين سال شكست خورد و بازگشت . در سال 957 ه . ق ، خدايداد قلندر عليه پير محمّد خان قيام كرد و جنگ سختى در درزاب

--> ( 1 ) - مجمع الغرائب ، ص 46 . ( 2 ) - همان ، ص 45 . ( 3 ) - همان ، ص 228 . ( 4 ) - همان ، ص 228 . ( 5 ) - همان كتاب ، ص 229 .