شب ) امتداد دارد ، بعد از آن ، وقت نماز صبح است ؛ زيرا روز به نهايت درجهء كوتاهى رسيده است ، و حكم روزه و امساك نيز از وقت نمازها دانسته مىشود . 4 . شهرها و نقاطى كه عرض آن‌ها زيادتر از 84 درجه و 33 دقيقهء فلكى تا نزديك قطب ( نزديك به 90 درجه ) است ، اگر شهر و نقطه در رأس 84 درجه و 33 دقيقه باشد از 27 بهمن روشنايى اوّل شب با سپيده متّصل مىشود ، و اين وضع تا 14 فروردين‌ماه ادامه مىيابد ، در روز 15 فروردين روز دائمى آغاز مىشود ( بدون شب ) تا 16 شهريور ، پس از آن شب و روز برقرار مىشود تا 14 مهر كه شب دائمى آغاز مىشود ، و آفتاب زير خطّ افق گردش سنگ آسيايى ( رحوى ) دارد ، ليكن روشنايى آن در جانب نقطهء جنوب كه به منزلهء نيمروز است باقى است ، و با روشنايى غربى متّصل خواهد بود ؛ بنابراين ، نيمهء شرقى آن‌وقت نماز صبح است ، و ابتداى نيمهء غربى آن ، ساعت 12 روز به حساب مىآيد ، و وقت نماز ظهر و عصر است ، و تا مقدار آن به حسب حال مكلّف امتداد دارد ، و سپس وقت نماز مغرب و عشاء است ، و تا زوال شمالى كه به منزلهء نيمه‌شب است امتداد دارد . روشنايى جنوبى تا اوّل آذر ضعيف مىشود ، و پس از آن زيادتر مىشود تا 16 اسفند كه باز آفتاب طلوع مىكند ، و تا 14 فروردين شب و روز برقرار مىشود ، و بعد از آن روز دائمى آغاز مىشود . اگر شهرها و نقاط بيش از 84 درجه و 33 دقيقه عرض داشته باشند ، مدّتى كم يا زياد به حسب زيادى و كمى عرض ، در اواخر آذر و اوايل دى روشنايى جنوبى هم نابود و تمام 24 ساعت تاريك مىشود ، اوقات نماز در اين آفاق بدين‌گونه است كه زوال جنوبى ( كه آفتاب روى خط نصف النّهار قرار مىگرفت ) ساعت 12 روز و وقت نماز ظهر و عصر است و تا مقدار اداى آن به حسب حال