مىشناخته‌اند ، امّا بسيارى از منجمان اسلامى ( مثلا فرغانى ) ، مبدأ ذوالقرنينى را همان مبدأ اسكندرى ( سلوكى ) دانسته‌اند . از جمله مبدأهايى كه براساس گاه‌شمارى قبطى بوده و با استفاده از نام ماهها در اين گاه‌شمارى رواج داشته ، مبدأ ديوقلطيانى بوده است . اين مبدأ همچنان در تقويمهاى چاپ مصر ، با عنوان « السّنة القبطيّة » ( سال قبطى ) ، ذكر مىشود . از ميان اقوامى كه در همسايگى اعراب زندگى مىكردند و از گاه‌شمارى آنان اطلاعاتى در آثار نويسندگان دورهء اسلامى وجود دارد ، بيشترين آگاهيها راجع به گاه‌شمارى حرّانيان ( به نوشتهء ابو ريحان بيرونى ، صابئين ) است كه بيش از همه ابو ريحان بيرونى به آن پرداخته است . در اين گاه‌شمارى نام ماه‌هاى سريانى به كار مىرفته ، اما به نام هريك از ماهها واژهء « هلال » افزوده مىشده است . ماهها از يك روز ( در شرايطى خاص ، دو روز ) بعد از مقارنه آغاز مىشدند و روز نيز از هنگام طلوع خورشيد آغاز مىگرديد . هفته نزد حرّانيان با يكشنبه شروع مىشد و هر روز هفته نام خاصى داشت . موضوع آغاز سال در گاه‌شمارى حرّانى ، به سبب استفادهء چند نوع گاه‌شمارى با نام ماه‌هاى سريانى ، باعث تشتت آرا شده است . ابن نديم آغاز سال حرّانى را ابتداى ماه نيسان مىداند ، امّا ابو ريحان بيرونى ابتداى سال ، يا دست‌كم جشن ابتداى سال ، را اوّل ماه كانون آخر و موقعيت شمارشى ماهها را براى آغاز و پايان سال از ماه تشرين اول ذكر نموده است . اين چندگانگى ، به سبب رواج انواع گاه‌شماريها ( شمسى ، قمرى ، شمسى - قمرى ) با نام ماه‌هاى سريانى ، به هنگام رواج گاه‌شمارى حرّانى و در نواحى اطراف محل جغرافيايى رواج آن ، رخ داده است . موقعيت آغاز سال در گاه‌شمارى حرّانى همان موقع آغاز سال رسمى در گاه‌شمارى سريانى - مقدونى و موقعيت شمارشى ماهها از ماه اوّل تا