على زمانى قمشه اى

169

هيئت و نجوم اسلامى ( فارسي )

صحن حرم مطهّر حضرت رضا عليه السلام ، طرح ديوارى در صحن حرم حضرت على عليه السلام در نجف اشرف به قسمى كه زوال شمس را در تمام ايّام سال مشخص مىكند ، طرّاحى صحن و سراى مشهد مقدّس به صورت يك شش‌ضلعى ، اختراع سفيداب كه در اصفهان به سفيداب شيخ معروف است . ساختن منار جنبان ، طراحى گنبد مسجد شاه اصفهان كه صدا را هفت مرتبه منعكس مىكند ، و ساختن ساعتى كه نياز به كوك كردن نداشت . سوم ، آثارى كه انتساب آنها به شيخ افسانه‌آميز است و بيشتر نبوغ و شخصيّت نادر بهائى دستمايهء انتساب اين خوارق عادات و افسانه‌هاى تاريخى به وى شده است ، مانند حمّام معروف شيخ بهائى در اصفهان كه مىگويند مدت زيادى آب آن تنها با نور شمعى گرم بوده است . همچنين ، تبحّر بهائى در علوم غريبه ريشهء انتساب بعضى افسانه‌هاى ديگر ، است مانند آگاهى از سرمهء خفا و تعليم آن به نااهل و دفن كردن دو قطعه سنگ در شيراز و اصفهان براى دفع و با و طاعون . بعضى منابع اين حكايات را ساختگى دانسته و بعضى ديگر آنها را تلقّى به قبول كرده‌اند . در اين ميان ، استفادهء شيخ از كتابى با عنوان كلّه سر كه شامل علوم كيميا ، ليميا ، هيميا ، سيميا ، ريميا ، بوده است ، به گزارش خود او مستند است . همچنين ، مصاحبت وى با آگاهان از علوم خفيه به گزارش محمد تقى مجلسى متيقّن است . در كشكول نيز مطالبى در علوم غريبه و طلسمات آمده كه حاكى از اطلاع بهائى بر آنهاست . همچنين فال‌نامه‌هايى كه به نام بهائى به طبع رسيده فاقد اعتبار ، ولى حاكى از نفوذ شخصيّت او در فرهنگ عامّه است . نيز كتاب اسرار قاسمى كه به قاسم نامى از شاگردان بهائى منسوب است و دربارهء آن حكايت غريبى نقل شده است ، با آنكه محدّث نورى به نقل از محبوب القلوب آن را آورده ، بىاساس