على زمانى قمشه اى

180

هيئت و نجوم اسلامى ( فارسي )

است . كتاب البارع شامل 8 باب است ، سه باب نخست در اختيارات ( گزينش اوقات سعد ) سه باب بعدى در مواليد ، ، باب هفتم در تحويل سنين ، و باب هشتم در تنجيم عمومى ، از مسايل جالب توجه در باب هفتم اين كتاب ، مبحث منازل قمر است وى در اين مبحث آراء ستاره‌شناسان هندى را با نظرات « دوروتئوس » يونانى ( سده اوّل م ) مقايسه مىكند ، او براى قمر 28 منزل برمىشمارد درحالىكه هندوان معاصر وى تنها 27 منزل مىشناختند . كتاب البارع به زبان‌هاى كاستيلى ، لاتين ، عبرى ، پرتغالى ترجمه شده و در اوايل سده 14 ق / 20 م ابو القاسم شيرازى ( فرزند وصال شيرازى شاعر ) و محمد امين موسوى خراسانى از عربى به فارسى برگرداندند . 2 . ارجوزة فى الأحكام الفلكية ، يا الدّلالة الكلية عن الحركات الفلكية . 3 . ارجوزة فى دليل الرّعد يا دوحة حوادث الرعاد . 4 . كتاب فى الرموز و حلّ العقد و بيان الرّصد . كه هر دو اثر اخير از ميان رفته است . « 1 » قبيصى ( م حدود 380 ق / 990 م ) ابو الصقر ، عبد العزيز بن عثمان قبيصى هاشمى ، رياضىدان ، منجم ، از شاگردان على بن احمد موصلى ، هم‌روزگار ابن نديم صاحب فهرست ، و آموزگار مجسطى است او آثارى چند از خود به يادگار گذاشته است از جمله : 1 . المدخل الى علم النجوم ، به گفته بيهقى اين كتاب در فن نجوم مانند

--> ( 1 ) . دائرةالمعارف بزرگ اسلامى ، ج 2 ، ص 654 ، ماده ابن ابى الرجال .