حسن مرسلوند

128

زندگينامه رجال و مشاهير ايران ( فارسي )

رمانتيك فرانسه و داستان‌هاى متنوع و متعدد ديگر . نصر الله فلسفى مدت پنج سال نيز با سمت رايزن فرهنگى ايران در ايتاليا و اسپانيا ( 1340 - 1335 خ ) در ايتاليا بسر برد و در اين مدت گذشته از خدمات شايسته در ايجاد و گسترش روابط فرهنگى ميان ايران و دو كشور ايتاليا و اسپانيا مجلهء ادبى مفيد و زيبايى نيز به زبان‌هاى فرانسه و اسپانيولى و ايتاليايى در آن كشور منتشر كرد . بيش از يك سال نيز ( 1346 - 1345 ) به دعوت دانشگاه استراسبورگ فرانسه در آن دانشگاه كه از لحاظ اهميّت علمى دومين دانشگاه آن كشور بشمار مىآيد ، به تدريس تاريخ تحول ادبيات فارسى اشتغال و در انتشار مجلهء ايرانيكا نظارت داشت . از ديگر خدمات فرهنگى و سياسى سودمند نصر الله فلسفى ، جستجو و تحقيق و عكس‌بردارى از اسناد سياسى مربوط به ايران در كشورهاى مختلف اروپا بوده است كه از سال 1350 خورشيدى براى وزارت امور خارجه صورت گرفت . در اين مأموريت مقدارى از اسناد ناشناختهء سياسى ايران موجود در آرشيوهاى كهن و موزه‌هاى كشورهاى فرانسه ، اسپانيا و ايتاليا را تفحص و مطالعه و عكس‌بردارى كرد و در اختيار وزارتخانهء مزبور نهاد و از اين رهگذر ، اسنادى تازه‌ياب و پراهميت براى تاريخ ايران فراهم شد . فلسفى در سال 1354 به علت ابتلاء به نارسايى قلب دچار سكتهء خفيف مغزى شد و به دنبال آن ، براثر لزوم استعانت از باطرى قلب و غلبهء تدريجى يأس ، شور و اشتياق در نوشتن را از دست داد و از بيم آنكه مبادا در انشاء تأليف مرتكب اشتباه و حذف و خلط مطالب شود ، از نوشتن دست كشيد و متأسفانه اتمام سه جلد باقيمانده از زندگانى شاه‌عباس اول در حيات خود او صورت نگرفت . استاد قصد تأليف تاريخ تملق در ايران را كه اثرى بسيار بكر مىنمود ، داشت كه متاسفانه فرصت نيافت . در قلمرو شعر هم طبع‌آزمايى كرده ، تسلّط خود را به اثبات رسانده بود . نام نصر الله فلسفى در دوران شصت سال در زمرهء محقّقان برجسته و ارزشمند ، مترجمان زبردست ، استادان دانشمند و روزنامه‌نگاران مبرز و سرايندگان شعر ذكر شده است . يكى از افراد گروه مشهور به سبعه در سال‌هاى قبل از 1320 خورشيدى بود كه در زمينهء تحقيقات تاريخى و ادبيات كلاسيك عموما ايران و خصوصا اروپايى پىگيرى