حسن مرسلوند
101
زندگينامه رجال و مشاهير ايران ( فارسي )
انقراض سلسلهء قاجاريه و به روى كار آمدن سلسلهء پهلوى ، فروغى اولين رئيس دولت رضا شاه شد . كابينهء اول خود را در 28 آذر 1304 تشكيل داد 20 . در سمت كفالت رياست وزرا ، به تأسيس مجلس مؤسسان مبادرت كرد و سلطنت را با اصلاح چند اصل متمم قانون اساسى در خانوادهء پهلوى استوار نمود . وى در دوران نخستوزيرى خود انتخابات دورهء ششم مجلس شوراى ملى را انجام داد ؛ مشير الدوله را به رياست انجمن نظارت انتخابات برگزيد و تا حدى انتخابات تهران را از مداخلهء مأمورين لشكرى و كشورى بر كنار داشت . در ارديبهشت 1305 مراسم تاجگذارى رضا شاه برگزار شد . دولت فروغى مبلغ هفتاد هزار تومان براى مخارج تاجگذارى پرداخت . خطابهء فروغى نخستوزير به هنگام تاجگذارى با تمام فصاحت ، مملو از تملق و مداهنه بود . نخستوزيرى فروغى بيش از شش ماه دوام نياورد . در تير 1305 مستوفى الممالك نخستوزير شد و در هر سه كابينهء خود ، فروغى را وزير جنگ معرفى كرد . هنگامى كه هيئت دولت مستوفى براى رأى اعتماد به مجلس رفت ، دكتر محمد مصدق ، با تنى چند از وزيران كابينه از جمله با وزارت فروغى مخالفت كرد . دكتر مصدق معتقد بود كه فروغى با پذيرفتن بيست كرور تومان بدهى ايران به انگليس در زمان رياست وزرايى خود ، مرتكب خيانت شده است 21 . فروغى در اين دورهء وزارت خود عملا مسئوليتى نداشت . وزارت جنگ در واقع تحت ادارهء رضا شاه بود و فروغى هم غالبا در اروپا اقامت داشت . از سال 1307 تا 1309 خورشيدى سفير ايران در تركيّه بود . مأموريت مهم او در اين منصب اين بود كه اختلافات مرزى بين دو كشور را كه نزديك به يك قرن مورد گفتوگو و اعتراض بود ، حل كند . او توانست به خواستهء دولت ايران جامهء عمل بپوشاند . روابط دو كشور را آنچنان در مسير مودّت قرار داد كه رهبر تركيه از شاه ايران براى بازديد رسمى از آن كشور دعوت به عمل آورد . هنوز در مأموريت بود كه به رياست هيئت نمايندگى ايران در جامعهء ملل برگزيده شد . پس از ورود به جامعهء ملل به اتفاق آراى نمايندگان كشورهاى جهان به رياست جامعهء ملل برگزيده شد . فروغى در 17 فروردين 1309 در كابينهء حاج مخبر السلطنهء هدايت وزير وزارتخانهء تازهتأسيس اقتصاد ملى شد . در 23 ارديبهشت 1309 در همان كابينه به سمت وزير امور خارجه و كفيل ادارهء اقتصاد ملى منصوب شد . پس از عزل و توقيف تيمورتاش دامنهء فعاليت