دكتر عقيقى بخشايشي

90

طبقات مفسران شيعه ( فارسي )

انضمام مقدّمهء دو جلدى به سال 1959 م ، در پاريس منتشر كرده است . او سعى كرده است بىطرفى و بىغرضى خود را نشان دهد ، به‌همين‌جهت ترجمهء او ، در مقايسه با ترجمه‌هاى ديگر اروپايى ، يكى از بهترين ترجمه‌ها به حساب آمده است . » « 1 » * ترجمهء قرآن به انگليسى « تا قرن حاضر بيش از 295 ترجمهء كامل و 31 ترجمهء ناقص يا برگزيده از قرآن مجيد تا سال 1515 ميلادى منتشر شد . « 2 » نخستين ترجمه كامل انگليسى قرآن مجيد توسط « الكساندر راس » ( A . Ross ) اسكاتلندى انجام گرفت . اين ترجمه كه از روى ترجمهء فرانسوى به عمل آمده بود ، در سال 1649 م . انتشار يافت . در مقاله قرآن و دائرةالمعارف اسلام نيز همين تاريخ ذكر شده است ، ولى آربرى كه اسلام‌شناس و قرآن‌شناس و صاحب يكى از بهترين ترجمه‌هاى قرآن مجيد به انگليسى نيز هست ، تاريخ انتشار اين ترجمه كامل را سال 1657 م ، ياد كرده است . معروف‌ترين و معتبرترين ترجمه‌هاى انگليسى قرآن مجيد عبارتند از : 1 . ترجمهء « جورج سيل » ( G . Seale ) . نخستين طبع آن سال 1734 م . تا سال 1980 ، 105 بار تجديد چاپ شده است . 2 . ترجمهء « رادول » ( Rodwell ) نخستين چاپ آن 1861 م . است و تا سال 1980 ، 32 بار تجديد چاپ شده است . « 3 » 3 . ترجمه « پالمر » ( Palmer ) نخستين چاپ آن 1880 م . اين ترجمه تا سال 1980 ، 15 بار تجديد چاپ شده است . 4 . ترجمهء « پيكتال » ( Piekthal ) نخستين چاپ آن 1930 اين ترجمه تا سال 1980 ، 24 بار تجديد چاپ شده است . 5 . ترجمهء « داود » ( Dawood ) نخستين چاپ آن 1956 م . بعدا توسط انتشارات پنگوئن به طبع رسيده است . 6 . ترجمهء « آرتور آربرى » ( Arberry ) نخستين چاپ آن 1955 بود كه ازآن‌پس بارها در اروپا ايران تجديد طبع يافته است . 7 . اخيرا توسط دكتر « تاميس بالنتين اروينگ » به انگليسى آمريكايى - نه انگليسى ادبى قديم يا انگليسى سبك كتاب مقدس - ترجمه شده است و اين ترجمه حاصل كوشش بيست و چندساله دكتر نامبرده مىباشد كه از مسيحيت به اسلام گرويده و نام اسلامى او « حاج تعليم على » است . او رئيس بخش علوم و فنون در كالج آمريكايى اسلام در شيكاگو و استاد ممتاز دانشگاه تنسى است . دكتراى خود را از دانشگاه پرينستون گرفته و مسلمانى نيك‌اعتقاد و اسلام‌شناسى متعهّد است . » « 4 » آقاى « بهاء الدّين خرمشاهى » پس از بررسى اجمالى ترجمهء فوق ، اين‌چنين اظهار نظر مىكند : « نگارندهء اين سطور ، به‌عنوان مقايسه ترجمهء سوره يس را از ترجمه « اروينگ » با ترجمه‌هاى « آربرى » و « پيكتال » را با متن قرآن مجيد مقابله كرد و به اين نتيجه رسيد كه در حدّ اين نمونه‌بردارى ، هر سه ترجمه دقيق است ، با اين تفاوت كه ترجمهء « آربرى » اديبانه و شاعرانه ، ترجمه پيكتال به سبك ترجمه‌هاى قديمى كتاب مقدّس ( عهدين ) و ترجمهء اروينگ ساده و زودياب امروزين است . » « 5 »

--> ( 1 ) مجلّه نشر دانش ، سال هفتم ، شماره دوّم ، ص 34 ، مقالهء اديب گرانمايه جناب آقاى بهاء الدّين خرمشاهى . ( 2 ) نشر دانش ، شماره 3 ، سال 1361 ، مقاله دوست گرامى آقاى مهندس حسين معصومى همدانى . ( 3 ) اسلام در ژاپن ، ص 128 - 139 ، آقاى مسيح مهاجرى . ( 4 ) نشر دانش ، سال هفتم ، شماره دوم ص 34 . ( 5 ) منبع فوق .