سيد على اكبر برقعى قمى
343
راهنماى دانشوران در ضبط نامها ، نسبها و نسبتها ( فارسي )
نراقى : منسوب است به نراق بر وزن عراق از قراى كاشان و از آن قريه است مولى مهدى بن ابو ذر نراقى از اعلام علما و فقها و صاحب تصانيف از جمله : كتاب معتمد الشيعة فى احكام الشريعة و كتاب لوامع الاحكام فى فقه شريعة الاسلام و كتاب التحفة الرضويّة فى المسائل الدينيّة و كتاب تجريد الاصول و كتاب مشكلات العلوم و كتاب المحصل در هيئت و كتاب جامع السعادات در اخلاق و كتاب محرق القلوب و در سال 1209 درگذشت . و فرزندش مولى احمد بن مهدى نراقى از مبرّزين علماست و صاحب تصانيف از جمله : كتاب المستند در فقه در دو مجلّد بزرگ و كتاب مناهج الاصول و كتاب اساس الاحكام و كتاب عوائد الايّام و كتاب معراج السعاده در اخلاق به فارسى و كتاب خزائن و مثنوى به نام طاقديس و كتاب هداية المسترشدين در ردّ پادرى مسيحى و در سال 1224 در قريهء نراق از دنيا رفت و جنازهاش را به نجف حمل كردند . مولى احمد غير از مثنوى طاقديس منظومات ديگرى دارد و صفائى تخلّص كرد و از نظم اوست : تاراج كنى تا كى اى مغبچه ايمانها * كافر تو چه مىخواهى از جان مسلمانها تيرى به من افكندى اين طرفه كه از يك تير * در هر بن موى من پنهان شده پيكانها اى خضر مبارك پى بنماى به من راهى * سرگشته چنين تا كى مانم به بيابانها دامن مكش از دستم اى بت كه به اميدت * يكباره كشيدستم دست از همه دامانها * * * اى كاش شب تيرهء ما را سحرى بود * تا در سحر اين نالهء ما را اثرى بود يكديده به روى تو گشاديم و ببستيم * چشم از دوجهان و چه مبارك نظرى بود اعضاى تن خود همه كاويدم و ديدم * در هر رگ و هر پى ز غمت نيشترى بود * * * غافل مباش اى مدعى از آه عالم سوز من * كاين تير آتش بار را در كورهء دل تافتم آوخ كه آخر شد كفن در هجر آن سيمين بدن * آن جامههايى را كه من بهر وصالش بافتم نرسى : منسوب است به نرس بر وزن ترس از قراى عراق . گويند : « نرسى بن بهرام از شط فرات نهرى جدا كرد و چندين قريه را آباد نمود و آن قرى را به نام نرس خوانند » . و از آن قريه است زيد نرسى از محدّثان اماميّه و ابو الغنائم محمّد بن علىّ ابن ميمون نرسى از محدّثان عامّه . « 1 »
--> - روايت كرده است . از اوست : كتاب اسماء الجبال و المياه و الادوية ، اشعار بنى مرّة بن همام ، كتاب بنى عقيل و كتاب بنى كليب بن يربوع ( ريحانة الأدب : 6 / 159 ) . و نيز نديم شيرازى لقب ميرزا على اكبر برادر قاآنى شاعر معروف قرن سيزدهم و در سال 1263 قمرى در گذشته و از اوست : اگر به عيد مه روزه مايلى به صواب * نگار ساده طلب كن به بزمگاه شراب مرو به مسجد آدينه با صلاح و ورع * مباش از غم ديرينه در سؤال و جواب ( لغتنامه / دهخدا : 45 / 415 ) . ( 1 ) - و نيز نرسى بن بهرام بن بهرام بن هرمز هفتمين پادشاه ساسانى و برادر بهرام سوّم است چون بهرام سوّم فرزندى نداشت ، پادشاهى به نرسى رسيد و در فرزندان او بماند . وى سيرتى نيكو داشت در روزگار او مردم در امن و راحت بودند ، مدّت پادشاهى او هفت سال و نيم در جندى شاپور بود ( فارسنامه / ابن بلخى : 25 ) .