مكتبى : منسوب است به مكتب بر وزن مرحب و آن تخلّص شاعر مشهور شيرازى است و او را مكتبى ازاين‌جهت گفتند كه در شيراز مكتب‌دارى كرد و سفرى به هندوستان نمود و ازآنجا به عربستان رفت و در نجد ، قبر ليلى و مجنون را زيارت كرد و بر آن سر شد كه داستان ليلى و مجنون را به رشتهء نظم كشد و اين كار را كرد و در سال 895 آن را به انجام رسانيد و در مقدّمهء آن شاه قاسم بن منصور را ستود و مثنوى ليلى و مجنون او گواه قدرت طبع اوست . مكتبى در سال 900 و يا 916 درگذشت و قبرش در نزديكى شيراز مزارى مشهور است و از نظم اوست : بستر راحت چو اندازيم بهر خواب خوش * ما كه چون دل دشمنى داريم در پهلوى خويش و از مثنوى ليلى و مجنون اوست در توحيد بارى : اى بر احديتت ز آغاز * خلق ازل و ابد هماواز اى برتر از آنكه ديده جويد * يا نطق زبان بريده گويد نى از گنه منت زيان بود * نى باشدت از عذاب من سود در سوزش ما چو نيست سودى * گو شمع تو را مباش دودى مكحول : بر وزن مفعول نام ابو عبد اللّه مكحول ابن عبد اللّه كابلى شامى است از فقهاى تابعين و زهرى گفت : « فقيهان چهار كس باشند : سعيد بن مسيّب فقيه مدينه ، عامر شعبى فقيه كوفه ، حسن بن ابى الحسن فقيه بصره و مكحول فقيه شام . و از اوست : كتاب السنن و كتاب المسائل هر دو در فقه و در سال 113 و يا 116 و يا 118 درگذشت » . مكدش : بر وزن مسجد لقب پدر جمال الدّين محمّد بن ابراهيم مكدش است در شمار فقيهان و مفتيان و بنو مكدش مشهورند و جمعى از ايشان در سلك افاضل منظومند و جمال الدّين مذكور در سال 903 درگذشت . مكدى : بر وزن مفتى لقب خالد بن يزيد است معروف به خالويه مكدى كه مال زياد داشت و هم بخل زياد با اين وصف مردى بود اديب و ظريف و داستان‌سرا و حكايت گو و فصيح و ابو سليمان اعور و ابو سعيد مدائنى دو قصه سراى معروف شاگردان اويند و اخبار و لطيفه‌گويىهاى او بسيار است ، از آن جمله وصيّتى است كه به فرزندش در مرض موت كرد و در اين وصيّت‌نامه لطايف و شگفتىها زياد به چشم مىخورد و جاحظ تمام آن را در كتاب البخلاء نوشته است . مكرم : بر وزن مبهم نام نياى سعيد بن فتحون « 1 » ابن مكرم تجيبى قرطبى است در شمار اديبان و مؤلّف دو كتاب در عروض و نام مكرم غفّارى صحابى است . مكفوف : بر وزن محبوب به معنى كور لقب ابو محمّد عبد اللّه بن محمّد قيروانى است از علماى عربيّت و شعر و لغت و اخبار عرب چندان‌كه دانشجويان براى استفاده از درس او از هر سوى به طرف او مىشتافتند و از اوست : كتابى در عروض و در سال 826 درگذشت . مكناسى : منسوب است به مكناسه بر وزن همسايه از شهرهاى كشور مراكش و از آن شهر است ابو العبّاس احمد بن محمّد بن احمد مكناسى

--> ( 1 ) - فتحون بر وزن شمعون ( مؤلّف ) .