برمة : با ضمّ باى ابجد و سكون راى بىنقطه و فتح ميم و در آخر تا به معنى ديگ سنگى است و آن لقب محمّد بن جعفر صيدلانى است كه در ذيل ضبط صيدلانى بيايد . برنى : با فتح باى ابجد و سكون راى بىنقطه و كسر نون و در آخر يا معرّب بر نيك است يعنى ميوهء خوب و نام جمعى است ، از جمله : نام جدست الأدب ( بانوى ادب ) دختر مظفّر بن برنى است در طبقهء محدّثان و برنيه با فتح باى ابجد بر وزن شمسيه به معنى سفالين نام بعضى است . و ابن برنيه كنيت دوّم ابو جعفر هبة اللّه بن احمد بن محمّد عمرى است . و با فتح اوّل و دوّم و كسر نون منسوب است به برن بر وزن چمن و آن قصبه‌اى است در هندوستان و ضياء الدّين بن مؤيّد الملك برنى از نويسندگان توانا و مورّخان نيكوپرداز بدانسان كه او را بيهقى هندوستان خوانند بدان منسوب است . ضياء الدّين در سال 686 از مادر زاد در طريقت راه نظام الدّين اوليا را سپرد و به دربار سلطان محمّد از شاهان تغلقى هند بار گرفت و سپس به دربار فيروز شاه نيز راه يافت و در آنجا نيز چندى بزيست . از مؤلّفاتش يكى تاريخ فيروزشاهى و ديگر اخبار برمكيان و سه ديگر فتوحات فيروزشاهى است . برهان : با فتح باى ابجد و سكون راى بىنقطه بر وزن درمان فارسى معرب است و ندانستم ريشهء آن چيست و در اينكه عربى نيست بلكه معرّب است سخنى نيست و ابن خلّكان در وفيات الاعيان و فيروزآبادى در قاموس با فتح باى ابجد ضبط كرده‌اند . و برهان نام نياى ابو الفتح احمد بن علىّ ابن محمّد معروف به ابن برهان است از فقيهان شافعى و از شاگردان غزّالى و صاحب كتاب الوجيز و متوفّى 520 . و نيز نام نياى عبد الواحد بن علىّ نحوى و اديب و شاعر است او نيز معروف به ابن برهان و متوفّى 456 و اين سه بيت تراويدهء خاطر اوست : احبتنا بابى انتم * و سقيا لكم اينما كنتم اطلتم عذابى بابعادكم * و قلتم تزوروا و ما زرتموا فان لم تجودوا على عبدكم * فان المعزى به انتم و بايد دانست كه برهان با ضمّ باى ابجد بر وزن عثمان به معنى دليل و حجّت عربى است امّا نيافتم كه علم باشد بلكه لقب است خصوص در جايى كه به چيزى مضاف باشد مانند برهان الدّين كه لقب ابو شجاع محمّد بن علىّ بن شعيب بغدادى است صاحب كتاب غريب الحديث . « 1 » برّى : با فتح باى ابجد و كسر راى بىنقطهء مشدّد به معنى بيابانى است در برابر بحرى كه به معنى دريايى است و برى نام جمعى است و ابن برى كنيت دوّم ابو محمّد عبد اللّه بن برى مقدسى است از اعلام نحويان و لغويان و صاحب كتاب اللباب و جواب المسائل العشرة و اين كتاب جواب سؤالهاى ابو نزار ملك النحاة است و كتاب التنبيه و الايضاح عمّا وقع فى كتاب الصحاح و كتاب الرد على الحريرى فى درّة الغواص و كتاب الرد على ابن الخشاب و متوفّى 586 .

--> ( 1 ) - و نيز برهان الدّين محمّد بن حسن بهاء الدّين ولد پدر محمّد جلال الدّين صاحب مثنوى از مشايخ صوفيّه و از مريدان اوست ( لغتنامه / دهخدا : 10 / 995 ) .