محمد بن اوزلغ بن طرخان . از شهر فاراب است و آن شهريست از بلاد ترك در زمين خراسان و پدر او در خدمت سامانيان قائد جيش بوده و ( فارسى المنتسب است ) و مدتى در بغداد مىزيست سپس بشام شد تا گاه وفات بدانجا بود و او فيلسوفى كامل و امامى فاضلست و در علوم حكميه متقن و در علوم رياضيه بارع و زكى النفس و قوى الذكاء و متجنب از دنيا و قانع بكفاف بود و بسيرت فلاسفهء متقدمين مىرفت و او را قوتى در صناعت طب و علم بامور كليهء در آن علم بود لكن به عمل نمىپرداخت و بجزئيات آن نظر نداشت . فارابى در اول باغبانى بود بدمشق و در همان وقت دائم اشتغال بحكمت و نظر در آن و مطالعهء آراء متقدمين و شرح معانى آن آراء داشت و تنگدست و ضعيف الحال مىزيست چنان كه شب براى مطالعه و تصنيف با قنديل پاسبانان استضائه مىكرد و مدتى درين حال بود و سپس كار او بالا گرفت و فعل او ظاهر شد و تصانيف او شهرت يافت و شاگردان وى بسيار شدند و يگانهء زمان و علامهء وقت خويش گشت . . . در سال 338 بمصر شد و سپس بدمشق بازگشت و در رجب سال 339 بدانجا درگذشت و سيف الدوله با يازده تن از خواص خويش به دو نماز گذشتند و باز گفته شده است كه او از سيف الدوله جز روزى چهار درهم نقره نمىستد و آن را در ضروريات زندگانى به كار مىبرد و توجهى به لباس و منزل و مكسب نداشت و گويند جز آب دل بره مخلوط با خمر ريحانى چيزى نمىخورد و باز گفته‌اند كه در اول امر قاضى بود و آنگاه كه بمعارف و حكم آشنا شد منصب قضا ترك گفت و تمام وقت خويش بتعلم حصر