محمد كاظم بن محمد تبريزي
35
منظر الاولياء ( در مزارات تبريز و حومه ) ( فارسي )
اما الحديقة فى المقدمة اولا بايد دانست كه اول بناى تبريز را چند سبب نوشتهاند و آنچه معتبرتر است اين است كه چون اردشير بابكان كه اول ملوك ساسانيان است بر اردوان ثانى كه آخر ملوك طوايف اشكانيان بود خروج [ 5 ] كرد و او را به قتل رسانيد و در سلطنت ايران مستقل گرديد خسرو ارمنى كه در آن ايام حكمرانى ممالك ارمن را داشت بنا به رابطهء دوستى كه با اردوان داشت تيغ انتقام از نيام دشمنى برآورده با اردشير بابكان بناى محاربه نهاد . بعد از قتل نفس بسيار ، نسيم فتح و نصرت بر پرچم درفش خسرو وزيده لشكر اردشير رو به وادى فرار نهادند . خسرو ارمنى فرمودند كه در همان موضع و مكان كه اتفاق فريقين افتاده بود شهرى بنا نموده نامش را « دادريز » نهادند يعنى محل انتقام ، بدين معنى كه انتقام دوست خود اردوان را از اردشير در اينجا كشيدم . با مرور دهور از كثرت استعمال « دال » عوض به « تا » و « الف » را هم حذف نموده « تدريز » گفتند ، بعد از غلبهء عرب بر عجم معرب نموده « توريز » خواندند تا در سال صد و هفتاد و پنج هجرى - سال پنجم از خلافت هارون الرشيد عنيد - بر زاهده خاتون مشهور به « زبيده » زوجهء آن ملعون كه دختر جعفر عباسى بود تب و لرز عارض گرديد . اطباى مسيح دم از علاج و طبابتش عاجز مانده در آخر ، تجويز سفر نمودند . زبيده خاتون بنا به تجويز اطبا قصد سياحت نمود تا در سفر آذربايجان مرضش مبدل به صحت گرديده آب و هوايش را پسند نموده