بعضى اختلافها و لغزشها كه در مورد بعضى سنه‌ها ديده مىشود در نتيجهء همين بىدقتى و سهل‌انگارى روى داده باشد و مؤلف مرحوم اين كتاب از ارتكاب آنها مبرا باشد . اينك بىمناسبت نيست كه شرحى در ترجمهء حال و زندگى و اهميت ادبى و كتابهاى هدايت باختصار از نظر خواننده بگذرانيم . رضا قلى خان هدايت مرحوم رضا قلى خان معروف بلله‌باشى متخلص بهدايت « 1 » در شب پانزدهم محرم سال هزار و دويست و پانزده يك ساعت پيش از طلوع فجر در تهران چشم بجهان گشود . پدرش از خاندانهاى اصيل و گرامى قريهء چارده كلاته نزديك دامغان بود و در ملازمت جعفر قلى خان پسر محمد حسن خان قاجار بسر مىبرد پس از مرگ جعفر قلى خان « خاقان كبير آقا محمد شاه وى را ريش سفيد عمله خلوت و صندوقدار جنسى خود كرد » در سال مرگ خاقان كبير به زيارت كربلا رفت و در آغاز بتخت نشستن فتحعلى شاه به خدمت او درآمد . در سال 1215 كه هدايت به دنيا آمد در سفر خراسان بود و چون خبر ولادت فرزند شنيد نام « رضا قلى » را براى او انتخاب كرد در سال 1217 تحويل‌دار و صاحب جمع كل ديوان فارس شد و ملازمت شاهزاده حسينعلى ميرزا فرمانرواى فارس يافت و در 1218 درگذشت و جسدش بنجف اشرف انتقال داده شد . رضا قلى خان بعد از مرگ پدر همراه مادر بتهران آمد و چون كسان مادريش در بارفروش مازندران بودند بدانجا رفتند . چند سال بعد بفارس بازگشت مادرش به مكه رفت و فرمان يافت . هدايت در خدمت محمد مهدى خان متخلص بشحنه به تحصيل پرداخت و در آغاز جوانى بملازمت شاهزاده فرمانفرما و فرزندان او درآمد و از محبت و حمايت و نوازش ايشان و شجاع السلطنه برخوردار بود . از سن صغر بسرودن شعر پرداخت هنگامى كه فتحعلى شاه بشيراز رفت شرف حضور يافت و مورد التفات و نوازش شاه قرار گرفت و لقب امير الشعرايى و چنان كه خود نوشته بجاى فتحعلى خان صبا كه رحلت كرده بود سمت ملك‌الشعرايى يافت هنگام بازگشت فتحعلى شاه هدايت بيمار شد و از التزام ركاب محروم گرديد . بعد از مرگ فتحعلى شاه « 2 » بنديمى نواب فيروز ميرزا منصوب شد دو سال بعد فيروز ميرزا بحكومت كرمان انتصاب يافت

--> ( 1 ) رضا قلى خان چنان كه خود متذكر شده است ابتدا چاكر تخلص مىكرده و بعد بهدايت متخلص شده و تخلص مقطع غزلهاى خود را از چاكر بهدايت تغيير داده است . ( 2 ) 1250 .