الميرزا عبد الله أفندي الأصبهاني ( مترجم : ساعدي )

69

رياض العلماء و حياض الفضلاء ( فارسي )

عمر ؛ و تتمة انواع الاعراض من جمع ابى رشيد نيشابورى ؛ و الخطبة المقمصة ؛ و الحدود و الحقائق ؛ و انقاذ البشر من القضاء و القدر « 1 » . مؤلف گويد : پيش از اين راجع به ميلاد سيد مرتضى تحقيقى به عمل آمد و اما قوله « 2 » . . . و باز گويد : شهيد در بحث قضاء فائته از شرح ارشاد ، رساله المسائل الرسية را به سيد مرتضى نسبت داده است و از آن رساله نقل كرده است كه : واجب است فائته را بر حاضره مقدم داشت و همچنين در تضييق محض . و نيز در بحث تتميم و امثال آن كتاب شرح رساله را از آثار او نام برده است . ممكن است مراد از شرح مزبور كتاب « * » . . . يا شرح رساله المقنعة مفيد باشد . ابن داود در رجال خود مىنويسد : سيد از همگى اعلام روزگارش برتر بوده و سيد فقهاء روزگارش بشمار مىآمده است . مقام فضيلت و آثارش مشهور است و در ماه ربيع الاول سال 436 درگذشته است « 3 » . استاد استناد ( أيّده اللّه تعالى ) در اول بحار مىنويسد : كتاب الدرر و الغرر و كتاب تنزيه الانبياء ، كتاب الشافى ، كتاب شرح قصيدة الحميرى ، كتاب جمل العلم و العمل ، كتاب الانتصار ، كتاب الذريعة ؛ كتاب المقنع فى الغيبة ، كتاب منقذ البشر من اسرار القضاء و القدر اجوبة المسائل المختلفة از سيد مرتضى علم الهدى ابو القاسم على بن الحسين الموسوى ( نوّر اللّه ضريحه ) مىباشد و كتاب عيون المعجزات به وى نسبت داده شده « 4 » است و انتساب آن كتاب از نظر من به صحت نپيوسته است . آرى ، كتاب مزبور اثر ارزنده‌اى است و نسخهء كهنى از آن در اختيار ما مىباشد و ممكن است از آثار يكى از

--> ( 1 ) - معالم العلماء ، ص 69 . ( 2 ) - در اصل مطبوع آورده نشده است گويا مرادش سال فوت سيد باشد كه همگان سال فوت او را 436 هجرى نوشته‌اند و ابن شهرآشوب 433 نقل كرده است - م . ( * ) در اصل مطبوع آورده نشده است - م . ( 3 ) - رجال ابن داود ، ص 240 . ( 4 ) - در حاشيهء نسخه مؤلف مىنويسد : سيد هاشم بحرانى در كتاب حلية الابرار و امثال آن تصريح كرده است كه كتاب عيون المعجزات از آثار سيد مرتضى است .