الميرزا عبد الله أفندي الأصبهاني ( مترجم : ساعدي )

298

رياض العلماء و حياض الفضلاء ( فارسي )

شيخ ابو القاسم على بن شيخ ابى عبد اللّه مفيد محمد بن محمد بن نعمان وى از اصحاب بزرگوار ما و فرزند شيخ مفيد است و شيخ اجلّ حسين بن محمد بن حسن مؤلف كتاب نزهة الناظر و تنبيه الخاطر كه آن را در كلمات پيمبر و ائمه طاهرين عليهم السّلام تأليف كرده ، از وى روايت داشته است و در يكى از مواضع آن كتاب ، به اين سند اشاره كرده است . در عين حال اصحاب ما در كتابهاى رجال از وى ياد ننموده‌اند . شيخ ابو الحسن على بن محمد بن محمد بن على بن محمد بن محمد بن سكون حلّى وى فاضلى دانشور و عابدى پارسا و اديبى نحوى و لغوى ، شاعر ، و كاملى فقيه ،

--> - و النحل به درخواست شاهرخ تيمورى به پارسى ترجمه كرده و مطالبى را كه لازم مىدانسته به آن افزوده ، و در تهران به طبع رسيده است و در سيزدهم رجب سال 843 ه . ق تأليف شده است . خواجه افضل الدّين با شدائد و گرفتاريهاى بسيارى هم‌آغوش بوده و پاره‌اى از گرفتاريهاى خود را ضمن ترجمه مزبور ايراد كرده است . در سال 850 ه . ق به امر شاهرخ به دار آويخته شد و دوبار ريسمان دار پاره شد و با وساطتى كه بزرگان نمودند از كشتن وى صرف‌نظر نكرد و خود شاهرخ هم پس از هشتاد روز به مالك دوزخ پيوست . در همين مجلد مىنويسد : ديگرى از خاندان تركه به نام افضل الدّين محمد فرزند حبيب اللّه است كه در روزگار تهماسب صفوى مىزيسته در ذيل ترجمه به شرح اجمالى صائن الدّين مترجم حاضر ، پرداخته و او را سيد ، نام برده است كه شايد مرادش سيد لغوى باشد و او را در علوم معقول و منقول و جفر و اعداد و علوم غريبه ماهر شمرده و در عداد مشاهير حكماء به حساب آورده و اضافه كرده پس از تكميل تحصيلات به حج بيت اللّه رفته و قدم در سير و سلوك گزارده و در مصر و شام به خدمت علماء و مشايخ رسيده است و مدتى هم از طرف شاهرخ ، قاضى يزد بوده و مورد كينه حاسدان واقع شده و اموالش به يغما رفت و سال 830 ه . ق بدرود زندگى گفت . كتاب اسرار الصلات و شرح قصيده ابن فارض و مفاحص و نفثة المصدور از آثار او مىباشد . آل تركه از مردم خجند تركستان بوده‌اند - م .